ហេតុផល ៦យ៉ាង អាចធ្វើឲ្យយើងមានជំងឺដុះសាច់ច្រមុះ

តើគ្នាយើងធ្លាប់ឈឺផ្ដាសាយមិនចេះចប់ ឬរលាកច្រមុះម្ដងហើយម្ដងទៀតដែរឬទេ? សញ្ញាទាំងនេះអាចបណ្ដាលមកពីដុំសាច់ច្រមុះ (nasal polyps) ដែលជាសាច់ទន់ ដុះចេញពីជញ្ជាំងរន្ធច្រមុះ មិនមានការឈឺចាប់អ្វីឡើយ។ ដុំសាច់ច្រមុះ មិនមែនជាសាច់មហារីកនោះទេ។ អត្ថបទខាងក្រោមនេះ នឹងប្រាប់គ្នាយើងអំពីមូលហេតុនៃដុំសាច់ច្រមុះ ឲ្យគ្នាយើងបានដឹង។

១- រលាកសីនុសច្រមុះរ៉ាំរ៉ៃ

បើយើងមានបញ្ហារលាកឆ្អឹងក្នុងច្រមុះ មិនបាត់លើសពីមួយសប្ដាហ៍ ឬលើសពីមួយខែឡើងទៅ យើងប្រហែលមានបញ្ហារលាកសីនុសក្នុងច្រមុះរ៉ាំរ៉ៃហើយ។ បញ្ហាមួយនេះ ធ្វើឲ្យយើងប្រឈមមុខកើតជំងឺដុះសាច់ច្រមុះខ្ពស់។ គេរកឃើញថា មានមនុស្សប្រហែល ២០ភាគរយ ដែលកើតជំងឺរលាកស៊ីនុសច្រមុះរ៉ាំរ៉ៃ វិវត្ដទៅជាដុះសាច់ក្នុងច្រមុះ។ ជំងឺរលាកស៊ីនុស និងដុះសាច់ច្រមុះភាគច្រើនកើតលើក្រុមមនុស្សក្នុងវ័យ ៣០ ឬ ៤០ឆ្នាំ ប៉ុន្តែវាក៏អាចកើតលើមនុស្សគ្រប់វ័យ។ យើងគួរទៅជួបពេទ្យ បើមានបញ្ហាតឹងច្រមុះ ឬហៀរសំបោរ តឹងក្នុងរន្ធច្រមុះ ឬមិនអាចហិតក្លិន ឬមិនអាចដឹងរសជាតិរបស់អាហារលើសពី ១០ថ្ងៃឡើងទៅ។

២- ជំងឺហឺត

អ្នកជំងឺហឺត ប្រហែល៣៩ភាគរយ មានបញ្ហាដុះសាច់ច្រមុះ។ អ្នកកើតហឺត គឺប្រឈមមុខកើតបញ្ហាដុះសាច់ច្រមុះច្រើន ហើយត្រឡប់មកវិញ អ្នកដុះសាច់ច្រមុះប្រហែល ៤៥ភាគរយ អាចវិវត្ដទៅជាជំងឺហឺតនៅពេលខាងមុខ។ ដូចនេះអ្នកកើតហឺត ត្រូវតែទៅជួបជាមួយគ្រូពេទ្យជាប្រចាំ ដើម្បីគ្រប់គ្រងបញ្ហាហឺតរបស់ខ្លួនឲ្យបានល្អ។

៣- អាលែកហ្ស៊ីច្រមុះ

អាលែកហ្ស៊ីច្រមុះ ធ្វើឲ្យមានការរលាកក្នុងច្រមុះ ដែលអាចធ្វើឲ្យកើតទៅជាជំងឺដុះសាច់ច្រមុះទៅថ្ងៃខាងមុខ។ អាលែកហ្ស៊ីច្រមុះបណ្ដាលមកពីបញ្ហាពីរប្រភេទ គឺអាលែកហ្ស៊ីតាមរដូវកាល និងអាលែកហ្ស៊ីដោយសារប៉ះជាមួយអ្វីមួយ ដូចជាលំអងផ្កា ធូលី ឬកំទេចឈើ។ បញ្ហាអាលែកហ្ស៊ីច្រមុះរ៉ាំរៃ៉មានរយៈពេលយូរ ច្រើនកើតឡើងដោយសារតែប៉ះជាមួយ រោមសត្វ របស់ផ្អាប់ ឬកំទេចធូលី។ រោគសញ្ញារបស់ជំងឺអាលែកហ្ស៊ីច្រមុះ គឺស្រដៀងគ្នាជាមួយនឹង ជំងឺផ្ដាសាយដែរ ប៉ុន្តែវាកើតឡើងមានរយៈពេលយូរជាង និងមានបញ្ហារមាស់ក្នុងច្រមុះ ឬភ្នែកមកជាមួយ។

៤- អាលែកហ្ស៊ីផ្សិតក្នុងច្រមុះ

ពេលខ្លះយើងស្ថិតក្នុងកន្លែងមានផ្សិតច្រើន អាចធ្វើឲ្យកើតជំងឺអាលែកហ្ស៊ីផ្សិតក្នុងច្រមុះបាន។ វាមានលក្ខណៈស្រដៀងគ្នាជាមួយបញ្ហាអាលែកហ្ស៊ីក្នុងច្រមុះធម្មតាដែរ គ្រាន់តែវាកើតឡើងដោយសារតែផ្សិត។ បញ្ហានេះធ្វើឲ្យរន្ធស៊ីនុសក្នុងច្រមុះស្ទះ ឬចង្អៀតជាងធម្មតា ហើយក៏អាចធ្វើឲ្យកើតទៅជាបញ្ហា ដុះសាច់ក្នុងច្រមុះ និងរលាកស៊ីនុសច្រមុះរ៉ាំរ៉ៃបាន។ រោគសញ្ញាសាមញ្ញរបស់បញ្ហាផ្សិតនេះគឺ មានហូរទឹករងៃស្អិត និងក្រាស់ហូរចេញពីច្រមុះ។ គ្រូពេទ្យអាចធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យ ដោយយកទឹករងៃនោះទៅវិភាគ។ យើងត្រូវទៅជួបគ្រូពេទ្យដើម្បីធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យឲ្យបានច្បាស់លាស់ ដោយសារតែជំងឺនេះអាចប៉ះពាល់ដល់គំហើញ និងញ្ញាណនៃក្លិនរបស់ច្រមុះបាន បើយើងមិនព្យាបាលវាបានត្រឹមត្រូវ។ មនុស្សគ្រប់គ្នាអាចកើតបញ្ហានេះ ប៉ុន្តែភាគច្រើនវាកើតលើក្មេងជំទង់ និងមនុស្សទើបពេញវ័យ។

៥- មានការឆ្លើយតបខ្លាំងជាមួយ Aspirin

ការឆ្លើយតបខ្លាំងជាមួយថ្នាំ Aspirin អាចបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់អាយុជីវិត ដោយសារតែវាធ្វើឲ្យរលាកច្រមុះ ឬអាចបណ្ដាលឲ្យកើតជាដុះសាច់ក្នុងច្រមុះទៅថ្ងៃខាងមុខ។ បើយើងមានបញ្ហាឆ្លើយតបជាមួយថ្នាំ Aspirin ឬ ជាមួយថ្នាំ NSAID ហើយថែមទាំងមានបញ្ហារលាកស៊ីនុសច្រមុះរ៉ាំរ៉ៃ ឬមានជំងឺហឺតទៀតនោះ គេរាប់ចូលជាជំងឺ aspirin-exacerbated respiratory disease (AERD)។ គេអាចហៅបានឈ្មោះផ្សេង គឺ ASA Triad និង Sampter’s Triad។ អ្នកកើតបញ្ហានេះ អាចព្យាបាលជាតាមការបន្ថយការឆ្លើយតបជាមួយ Aspirin គឺគ្រូពេទ្យឲ្យយើងចាប់ផ្ដើមលេប Aspirin ពីកម្រិតទាបទៅមុន និងបង្កើនបម្រិតខ្ពស់បន្តិចម្ដងៗ រហូតដល់ខ្លួនយើងអាចទទួលយក Aspirin បាន។

៦- Cystic Fibrosis

Cystic fibrosis គឺជាជំងឺមួយដែលទឹករំអិលប្រមូលផ្ដុំច្រើននៅក្នុងខ្លួន និងទៅបាំងផ្លូវដង្ហើម។ បញ្ហានេះនឹងធ្វើឲ្យមានការរលាក បញ្ហាផ្លូវដង្ហើម និងដុះសាច់ច្រមុះ។ អ្នកមានបញ្ហា Cystic fibrosis អាចវិវត្ដទៅជាដុះសាច់ច្រមុះរហូតដល់ ៦០ភាគរយ។ ៧៥ភាគរយនៃអ្នកកើតបញ្ហានេះ គឺរកឃើញពេល២ឆ្នាំបន្ទាប់ពីមានបញ្ហា។

មានបញ្ហាជាច្រើនកើតក្នុងច្រមុះរបស់យើងគ្រប់គ្នា ប៉ុន្តែបច្ចុប្បន្ននេះគេមានវិធីព្យាបាលបញ្ហាទាំងអស់នោះយ៉ាងងាយស្រួល។ ដូចនេះហើយយើងគួរតែទៅពិគ្រោះជាមួយគ្រូពេទ្យ នៅពេលសង្កេតឃើញបញ្ហាមិនប្រក្រតីណាមួយកើតក្នុងច្រមុះរបស់យើង។

ត្រួតពិនិត្យដោយ

វេជ្ជ. ចាន់ ស៊ីណេត

ឯកទេសសម្ភព និងរោគស្ត្រី · មន្ទីរពេទ្យបង្អែកមិត្តភាពកម្ពុជា-ចិន សែនសុខ

អត្ថបទដោយ ណៃ ទូច · កែ 24/05/2021

ហេតុផល ៦យ៉ាង អាចធ្វើឲ្យ​យើង​មាន​ជំងឺដុះសាច់ច្រមុះ