បើរវល់ ហើយចង់រក្សាអត្ថបទទុកអានពេលក្រោយច្រើនប៉ុណ្ណាក៏បាន គ្រាន់តែ Login ហើយចូលទៅកាន់ សុខភាពខ្ញុំ ឥឡូវនេះ!

មាតិកា

រង្វាស់សុខភាព

ចែករំលែក

Folate Deficiency Anemia (ជំងឺស្លេកស្លាំងដោយសារខ្វះអាស៊ីដហ្វូលិក)

និយមន័យ

១- អ្វីជាជំងឺស្លេកស្លាំងដោយសារខ្វះអាស៊ីដហ្វូលិក ?

Folate Deficiency Anemia (ជំងឺស្លេកស្លាំងដោយសារខ្វះអាស៊ីដហ្វូលិក)

គ្រាប់ឈាមក្រហម មាននាទីដឹកនាំអុកស៊ីហ្សែនទៅគ្រប់ផ្នែកទាំងអស់នៃរាងកាយ នៅពេលយើងមានជំងឺស្លេកស្លាំង មានន័យថាឈាមយើងដឹកនាំអុកស៊ីហ្សែនមិនគ្រប់គ្រាន់ទៅកាន់ជាលិកា និងសរីរាង្គផ្សេងៗ។ បើគ្មានអុកស៊ីហ្សែនគ្រប់គ្រាន់ រាងកាយមិនអាចធ្វើការបានល្អដូចគ្នា។

កម្រិតអាស៊ីដហ្វូលិកទាប អាចធ្វើឲ្យមានជំងឺ Megaloblastic Anemia ជាជំងឺដែលគ្រាប់ឈាមក្រហមធំខុសធម្មតា ប៉ុន្តែគ្រាប់ឈាមនេះមានចំនួនតិចតួចប៉ុណ្ណោះ ដោយមានរាងពងក្រពើ ហើយវាឆាប់ស្លាប់ជាងគ្រាប់ឈាមក្រហមធម្មតា។

មនុស្សភាគច្រើនទទួលបានអាស៊ីដហ្វូលិកគ្រប់គ្រាន់ពីអាហារយើងញ៉ាំ ប៉ុន្តែមួយចំនួនតូច ទទួលបានវីតាមីននេះមិនគ្រប់គ្រាន់ពីអាហារយើងញ៉ាំដូចគ្នា ឬអាចមានបញ្ហាបឺតស្រូបវីតាមីនពីអាហារ។ គួរតែសួរគ្រូពេទ្យ ពាក់ព័ន្ធវីតាមីនណាយើងគួរញ៉ាំ និងមានជាតិអាស៊ីដហ្វូលិក ឬអត់ ហើយបញ្ហាកង្វះជាតិអាស៊ីដហ្វូលិក អាចបណ្តាលឲ្យស្រីៗកំពុងពពោះ ងាយនឹងសម្រាលកូនមកមិនគ្រប់លក្ខណៈ។

២- ជំងឺនេះកើតឡើងញឹកញាប់ដែរទេ?

ជំងឺនេះអាចកើតមានចំពោះមនុស្សគ្រប់វ័យ។ យ៉ាងណា យើងនៅតែអាចទប់ស្កាត់បាន តាមរយៈការដោយកាត់បន្ថយនូវកត្តាប្រឈម និងពិភាក្សាជាមួយគ្រូពេទ្យសម្រាប់ព័ត៌មានបន្ថែម។

រោគសញ្ញា

៣- រោគសញ្ញាជំងឺស្លេកស្លាំងដោយសារខ្វះអាស៊ីដហ្វួលិក

រោគសញ្ញាទូទៅចំពោះគ្នាយើងមានជំងឺស្លេកស្លាំងដោយសារខ្វះអាស៊ីដហ្វូលិកមានដូចជា៖

– ស្បែកស្លេកស្លាំង

– ងាយខឹង

– គ្មានថាមពល គ្មានកម្លាំងកំហែង

– រាក

– អណ្តាតឡើងរលោង

– មានអារម្មណ៏ស្រាលក្បាល

– ភ្លេចច្រើន

– បាត់បង់ចំណង់អាហារ និងស្រកគីឡូ

– មានបញ្ហាពិបាកផ្ចង់អារម្មណ៍

រោគសញ្ញាជំងឺលេកស្លាំងដោយសារខ្វះអាស៊ីដហ្វូលិក អាចដូចគ្នាជាមួយជំងឺគ្រាប់ឈាមផ្សេងទៀត។ ហេតុនេះគួរពិភាក្សាជាមួយគ្រូពេទ្យ ដើម្បីធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យមួយដែលត្រឹមត្រូវ។

អ្នកអាចមានរោគសញ្ញាមួយចំនួនមិនបានរៀបរាប់ខាងលើ។ បើមានចម្ងល់ទាក់ទងរោគសញ្ញាជំងឺ ត្រូវពិគ្រោះជាមួយគ្រូពេទ្យ។

៤- ពេលណាគួរទៅជួបពេទ្យ?

បើសិនប្រទះឃើញរោគសញ្ញាមួយចំនួនដូចរៀបរាប់ខាងលើ គួរប្រញាប់ទៅជួបគ្រូពេទ្យ។ រាងកាយមនុស្សម្នាក់ៗមានលក្ខណៈខុសៗគ្នា អ្វីល្អបំផុតត្រូវជួបគ្រូពេទ្យដើម្បីប្រឹក្សា និងពិនិត្យឲ្យបានទាន់ពេល។

មូលហេតុបង្ក

៥- មូលហេតុបង្កឲ្យកើតជំងឺស្លេកស្លាំងដោយសារខ្វះអាស៊ីដហ្វូលិក

មានមូលហេតុជាច្រើនអាចបង្កឲ្យយើងមានជំងឺស្លេកស្លាំងដោយសារខ្វះអាស៊ីដហ្វូលិក ដូចជា៖

– ញ៉ាំអាហារមានអាស៊ីដហ្វូលិកមិនគ្រប់គ្រាន់ ដូចជាមិនសូវញ៉ាំបន្លែស្លឹកពណ៌បៃតង ផ្លែឈើស្រស់ គ្រាប់ធញ្ញជាតិ មេដំបែរ និងសាច់ ពិសេសថ្លើមសត្វ។

– រាងកាយស្រូបជាតិអាស៊ីដហ្វូលិកមិនបានគ្រប់គ្រាន់ ដែលអាចបណ្តាលមកពីផឹកស្រាច្រើន ឬមានបញ្ហាតម្រងនោមធ្ងន់ធ្ងរ ទាមទារឲ្យលាងឈាម។

– មានជំងឺនៅពោះវៀនផ្នែកខាងក្រោម ដូចជាជំងឺ Celiac ខណៈជំងឺស្លេកស្លាំងប្រភេទនេះ ក៏អាចកើតមានចំពោះអ្នកមានមហារីកដែរ។

– ប្រើប្រាស់ថ្នាំមួយចំនួន ដូចជា ថ្នាំប្រកាច់ (Phenytoin (Dilantin), Methotrexate, Sulfasalazine, Triamterene, Pyrimethamine, Trimethoprim-sulfamethoxazole, Barbiturates)។

– កំពុងពពោះ ព្រោះទារកក្នុងផ្ទៃ ត្រូវការអាស៊ីដហ្វូលិកច្រើន ខណៈស្រីៗមានផ្ទៃពោះ អាចស្រូបជាតិវីតាមីននេះ តិចជាងធម្មតា ខណៈបញ្ហាខ្វះអាស៊ីដហ្វូលិកអំឡុងពេលពពោះ អាចធ្វើឲ្យទារកមានបញ្ហាប៉ះពាល់ដល់ខួរក្បាល ខួរឆ្អឹងខ្នង និងឆ្អឹងខ្នង និងកើតមកមិនអាចស្រូបអាស៊ីតហ្វូលិកបានតែម្តង នាំឲ្យកើតជំងឺស្លេកស្លាំង Megaloblastic Anemia (ជំងឺគ្រាប់ឈាមក្រហមធំខុសធម្មតា និងមានទម្រង់ខុសប្លែកពីគេ)។ ប៉ុន្តែបើឆាប់ទទួលការព្យាបាលត្រឹមត្រូវ អាចជួយការពារទារកកុំឲ្យមានបញ្ហាទាក់ទង ការរៀនសូត្រ និងបញ្ហាស្មារតីបាន។

កត្តាប្រឈម

៦- កត្តាប្រឈមនាំឲ្យកើតជំងឺស្លេកស្លាំងដោយសារខ្វះអាស៊ីដហ្វូលិក

មានកត្តាប្រឈមជាច្រើន អាចបណ្តាលឲ្យកើតជំងឺស្លេកស្លាំងដោយសារខ្វះជាតិអាស៊ីដហ្វូលិក ដូចជា៖

– ញ៉ាំអាហារប៉ះពាល់ដល់សុខភាព

– ផឹកស្រាច្រើន

– មានផ្ទៃពោះ

– មិនអាចស្រូបយកអាស៊ីដហ្វូលិកបាន

– កំពុងប្រើថ្នាំមួយចំនួន ដូចជាថ្នាំប្រកាច់

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ៖

រោគវិនិច្ឆ័យ និងការព្យាបាល

ព័ត៌មាននេះមិនអាចយកទៅប្រើប្រាស់គ្រប់ប្រភេទជំងឺទេ។ គួរពិភាក្សាជាមួយគ្រូពេទ្យជំនាញសម្រាប់ព័ត៌មានបន្ថែម។

៧- គួរធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យដោយវិធីណា?

គ្រូពេទ្យនឹងសួរនាំទាក់ទងសុខភាពយើងពីមុន អាការៈបច្ចុប្បន្ន ហើយបើពេទ្យសង្ស័យថាមានជំងឺស្លេកស្លាំងដោយសារខ្វះអាស៊ីដហ្វូលិក ពេទ្យអាចធ្វើតេស្តឈាមមួយចំនួន ដើម្បីពិនិត្យមើលចំនួនគ្រាប់ឈាមក្រហម និងរកមើលថា យើងមានអាស៊ីដហ្វូលិកគ្រប់គ្រាន់ដែរទេ ខណៈតេស្តទាំងនោះរួមមាន៖

– តេស្តរាប់គ្រាប់ឈាមទាំងអស់

– តេស្តគ្រាប់ឈាមក្រហម និងកម្រិតអាស៊ីដហ្វូលិក

– តេស្តកម្រិតវីតាមីន B១២ ក៏ត្រូវពិនិត្យដែរ ព្រោះជំងឺមួយចំនួន ពេលខ្វះមានថយចុះកម្រិតអាស៊ីដហ្វូលិក ក៏អាចមានកម្រិតវីតាមីនB១២ ទាបដែរដូចគ្នា ដោយបញ្ហាទាំងពីរ គឺមានរោគសញ្ញាស្រដៀងគ្នា។

គួរតែធ្វើការសិក្សា Barium ប្រសិនបើបញ្ហាបណ្តាលកមកពីប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ។ យ៉ាងណា ពេទ្យមិនងាយធ្វើការពិនិត្យខួរឆ្អឹងខ្នងនោះទេ។

៨- ព្យាបាលដោយវិធីណា?

គោលដៅចម្បងក្នុងការព្យាបាល គឺត្រូវរកឲ្យឃើញមូលហេតុដែលនាំឲ្យកម្រិតអាស៊ីដហ្វូលិកធ្លាក់ចុះទាប ដោយគ្រូពេទ្យ នឹងរកវិធីព្យាបាលល្អមួយសម្រាប់យើង អាស្រ័យលើកត្តាមួយចំនួន៖

– អាយុ សុខភាពទូទៅ និងប្រវត្តិជំងឺ

– ស្ថានភាពកំពុងឈឺ

– អាចទ្រាំទ្រជាមួយថ្នាំមួយចំនួន វិធីព្យាបាលបានកម្រិតណា?

– ជំងឺកើតមានរយៈពេលយូរប៉ុណ្ណា?

– ការគិត និងអ្វីយើងចង់បាន។

វិធីព្យាបាលជំងឺស្លេកស្លាំងដោយសារខ្វះជាតិអាស៊ីដហ្វូលិករួមមាន៖

– ប្រើវីតាមីន និងថ្នាំបំប៉នសារធាតុរ៉ែ

– ប្តូររបបអាហារ

– ព្យាបាលដោយប្រើថ្នាំ

– ព្យាបាលជំងឺដែលជាមូលហេតុបង្កឲ្យខ្វះជាតិអាស៊ីដហ្វូលិក។

យើងត្រូវលេបថ្នាំបំប៉នជាតិហ្វូលិករយៈពេល ២-៣ ខែ ឬអាចជាថ្នាំគ្រាប់ ឬចាក់។ ញ៉ាំអាហារសម្បូរពពួកវីតាមីននេះ និងកាត់បន្ថយការផឹកស្រា ជារឿងសំខាន់បំផុត។ បើមានបញ្ហាប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ អាចនាំឲ្យយើងមានជំងឺស្លេកស្លាំង គ្រូពេទ្យនឹងធ្វើការព្យាបាលជំងឺនោះមុន។

ផ្លាស់ប្តូរទម្លាប់រស់នៅ

៩- ទម្លាប់រស់នៅ

ផ្លាស់ប្តូរទម្លាប់រស់នៅមួយចំនួន អាចជួយយើងបង្កជំងឺស្លេកស្លាំងដោយសារខ្វះអាស៊ីដហ្វូលិកបាន ពិសេសញ៉ាំអាហារសម្បូរជាតិអាស៊ីដប្រភេទនេះ រួមមាន នំប័ុងស្រូវសាលី ផ្លែឈើរសជាតិជូរ និងបន្លែបៃតង។

ក្នុងករណីមានសំណួរ ឬមន្ទិលសង្ស័យជុំវិញសុខភាពអ្នក ជម្រើសល្អបំផុត សូមពិគ្រោះ និងប្រឹក្សាយោបល់ផ្ទាល់ជាមួយពេទ្យជំនាញ។ Hello Health Group មិនចេញវេជ្ជបញ្ជា មិនធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យ ឬព្យាបាលជូនទេ៕

ត្រួតពិនិត្យដោយ

វេជ្ជ. ចាន់ ស៊ីណេត

ឯកទេសសម្ភព និងរោគស្ត្រី · មន្ទីរពេទ្យបង្អែកមិត្តភាពកម្ពុជា-ចិន សែនសុខ

អត្ថបទដោយ Duk Panharat · កែ 09/10/2019

Folate Deficiency Anemia (ជំងឺ​ស្លេក​ស្លាំង​ដោយសារ​ខ្វះអាស៊ីដ​ហ្វូលិក)