និយមន័យ

១- អ្វីជាជំងឺមហារីកមាត់?

ជំងឺមហារីកមាត់ ជាប្រភេទមហារីក កើតនៅលើជាលិកាមាត់ ហើយអាចកើតនៅគ្រប់ទីកន្លែងនៃអវយវៈនេះ ដូចជា បបូរមាត់ អណ្ដាត ថ្ពាល់ អញ្ចាញ ក្រអូមមាត់ កន្លើតរឹង និងទន់ បំពង់ក ជាដើម តែភាគច្រើនកើតលើ អណ្ដាត និងបបូរមាត់។ មហារីកមាត់ ដំណាក់កាលដំបូង អាចមានរោគសញ្ញា ឬគ្មានអ្វីទាំងអស់។ គេតែងប្រទះឃើញមហារីកនេះ ពេលវារាលដាលទៅដល់ក មានហើមកូនកណ្ដុរ ឬអាចរកឃើញដោយសារពេទ្យធ្មេញតែម្តង។

២- កើតឡើងញឹកញាប់ដែរទេ?

សូមទៅពិគ្រោះជាមួយគ្រូពេទ្យសម្រាប់ព័ត៌មានបន្ថែម។

រោគសញ្ញា

៣- រោគសញ្ញាមានអ្វីខ្លះ?

រោគសញ្ញាមហារីកប្រភេទនេះ តែងស្រដៀងទៅនឹងបញ្ហាបង្ករោគក្នុងមាត់មួយចំនួន ទើបពិបាកឲ្យដឹងថាជាជំងឺមហារីក។ ហេតុនេះសូមទៅពិនិត្យជាមួយពេទ្យធ្មេញ ឬគ្រូពេទ្យជំនាញ រោគសញ្ញាដូចខាងក្រោម៖

– ហើម ឡើងក្រាស់បបូរមាត់ មានដុំ ឡើងដុំកន្ទួល បន្ទះសនៅបបូរមាត់ អញ្ចាញ ឬកន្លែងដទៃក្នុងមាត់ និងមិនងាយជាក្នុងពេល ២ សប្ដាហ៍

– ហូរឈាមតាមមាត់គ្មានមូលហេតុ

– ស្ពឹកគ្មានមូលហេតុ បាត់ញ្ញាណដឹង ឬឈឺ តឹងនៅបបូរមាត់ក្រោម មុខ ក ឬចង្ការ

– ស្រៀវធ្មេញ

– ឈឺ ឬមានអារម្មណ៍ មានអ្វីជាប់ក្នុងបំពង់ក

– ឈឺ ឬពិបាកលេប

– មានបញ្ហាដាក់ធ្មេញ

– ហើម ក

– ឈឺត្រចៀកមិនជាសះ

– ស្រកទម្ងន់

– សម្លេងស្អក ឈឺករ៉ាំរ៉ៃ ឬប្ដូរសម្លេង

អាចមានរោគសញ្ញាដទៃទៀត មិនបានរៀបរាប់ដូចខាងលើ ហេតុនេះបើមានចម្ងល់ ឬប្រទះ រោគសញ្ញាគួរឲ្យសង្ស័យណាមួយ សូមពិគ្រោះជាមួយគ្រូពេទ្យ។

៤- ពេលណាគួរទៅជួបគ្រូពេទ្យ?

បើមានសញ្ញា អាការៈដូចបានរៀបរាប់ខាងលើ ឬមានចម្ងល់ផ្សេងៗ សូមពិគ្រោះយោបល់ជាមួយគ្រូពេទ្យ ព្រោះរាងកាយមនុស្សម្នាក់មានភាពខុសគ្នា ដូច្នេះរោគសញ្ញាអាចនឹងខុសគ្នាដែរ។

មូលហេតុបង្ក

៥- មូលហេតុបង្កមានអ្វីខ្លះ?

មហារីកមាត់ កើតដោយសារ កាសិកាក្នុង DNA បានបំបែកខ្លួន និងលូតលាស់លឿនខុសប្រក្រតី ហើយកោសិកាថ្មីទាំងនោះ បានទៅសម្លាប់ពពួកកោសិកាធម្មតា យូរទៅក៏ប្រមូលផ្តុំបង្កើតជាដុំមហារីកក្នុងមាត់។

កត្តាប្រឈម

៦- កត្តាប្រឈមមានអ្វីខ្លះ?

កត្ដាប្រឈមធ្វើឲ្យកើតជំងឺមហារីកនេះមានដូចជា៖

– ប្រើថ្នាំជក់ (ជក់បារី ស៊ីហ្គារ កញ្ឆា ឬទំពារថ្នាំជក់)

– ផឹកស្រា

– ឆ្លងកាមរោគ (វីរុសឆ្លងតាមការរួមភេទ)

– ប៉ះកម្ដៅថ្ងៃយូរ

– ធ្លាប់មានកើតមហារីកមាត់

– សមាជិកគ្រួសារធ្លាប់កើតមហារីក

គួរដឹងដែរថាប្រមាណ ២៥ភាគរយ ក្នុងចំណោមអ្នកជំងឺមហារីកមាត់ទាំងអស់ គឺអ្នកជក់បារី និងផឹកស្រាម្ដងម្កាល។

រោគវិនិច្ឆ័យ និងការព្យាបាល

ព័ត៌មាននេះមិនអាចយកទៅប្រើប្រាស់គ្រប់ប្រភេទជំងឺទេ។ គួរពិភាក្សាជាមួយគ្រូពេទ្យជំនាញសម្រាប់ព័ត៌មានបន្ថែម។

៧- គួរធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យដោយវិធីណា?

គ្រូពេទ្យ នឹងពិនិត្យរកមើលអាការៈមួយចំនួនលើ ក្រអូមមាត់ បំពង់ក អណ្ដាត ថ្ពាល់ និងកូនកណ្តុរ នៅក។ អាចសួរនាំយើងពីរោគសញ្ញា ក៏ដូចជាស្ថានភាពឈឺចាប់ ពេលណាមានដំបៅ ហើយព័ត៌មានទាំងនេះ នាំឲ្យពេទ្យអាចសម្រេចធ្វើតេស្ដមួយចំនួនមាន៖

– ស្កេនរូបភាព៖ ឆ្លុះកាំរស្មីអ៊ិច ស្កេន CT ឆ្លុះ MRI ឆ្លុះ Endoscopy ឬស្កេន PET។

– កាត់សាច់ទៅវិភាគ៖ យកជាលិកាពីដំបៅទៅវិភាគនៅមន្ទីរពិសោធ

៨- ព្យាបាលដោយវិធីណា?

ការព្យាបាលអាស្រ័យលើដំណាក់កាលនៃមហារីក ចំពោះដំណាក់កាលដំបូងការព្យាបាល គឺដោយវះកាត់ ដើម្បីកាត់យកដុំមហារីក និងកូនកណ្ដុរមានមហារីកចេញ។ បើមហារីកស្ថិតក្នុងដំណាក់កាលធ្ងន់ធ្ងរ យើងត្រូវព្យាបាលដោយវិធីផ្សេងៗជាច្រើនទៀត ដូចជា៖

– ព្យាបាលដោយកាំរស្មី ដើម្បីបផ្លាញកាសិកាមហារីក។

– ព្យាបាលដោយសារធាតុគីមី ដូចជា លេបថ្នាំ ឬចាក់តាមសរសៃឈាម ដើម្បីការពារកោសិកាមហារីកមិនអាចបំបែកខ្លួនបាន។

– ព្យាបាលឲ្យត្រូវគោលដៅ តាមរយៈប្រើថ្នាំការពារកុំឲ្យកោសិកាមហារីកបំបែកខ្លួន។

យ៉ាងណាវិធីព្យាបាលទាំងនេះអាចនាំឲ្យមានផលរំខានដូចជា៖

ព្យាបាលដោយកាំរស្មី

– ឈឺបំពង់ក ឬមាត់

– ស្ងួតមាត់

– ដង្កូវស៊ីធ្មេញ

– ដំបៅ ឬហូរឈាមតាមអញ្ចាញ

– ឆ្លងរោគច្រើន

– ក្រជារបួសក្រោយធ្វើធ្មេញ

– គាំង និងឈឺថ្គាម

– ពិបាកពាក់ធេ្មញសប្បនិម្មិត

– អស់កម្លាំង

– ប្រែប្រួលរសជាតិ និងក្លិន

– ស្បែកស្ងួត និងរលាក

– ស្រកទម្ងន់

– ប្រែប្រួលក្រពេញទីម៉ូស

ព្យាបាលដោយសារធាតុគីមី

– ជ្រុះសក់

– ឈឺមាត់ និងអញ្ចាញ

– ហូរឈាមតាមមាត់

– ស្លេកស្លាំងខ្លាំង

– ខ្សោយ

– អត់ឃ្លានបាយ

– ចង្អោរ

– ក្អួត

– រាក

– ដំបៅមាត់ និងបបូរមាត់

-ស្ពឹកដៃ និងជើង

ព្យាបាលឲ្យត្រូវគោលដៅ

– គ្រុនក្ដៅ

– ឈឺក្បាល

– ក្អួត

– រាក

– ប្រតិកម្មអាលែកហ្ស៊ី

ផ្លាស់ប្តូរទម្លាប់រស់នៅ

៩- ទម្លាប់រស់នៅ

គ្មានវិធីណាមួយ មានប្រសិទ្ធភាព ១០០ ភាគរយទេ តែដើម្បីបង្ការ និងកាត់បន្ថយហានិភ័យគួរតែកែប្រែទម្លាប់រស់នៅខ្លះៗដូចជា៖

– បរិភោគអាហារមានជីវជាតិល្អ តាមការណែនាំរបស់គ្រូពេទ្យ។

– សម្អាតមាត់ឲ្យស្អាត និងផ្ដល់សំណើមជានិច្ច។

– រកវិធីដោះស្រាយផលរំខានក្រោយព្យាបាល តាមរយៈការណែនាំពីគ្រូពេទ្យ ពេលណាផលរំខានទាំងនោះ ប៉ះពាល់ដល់ការរស់នៅរបស់យើង។

ក្នុងករណីមានសំណួរ ឬមន្ទិលសង្ស័យជុំវិញសុខភាពអ្នក ជម្រើសល្អបំផុត សូមពិគ្រោះ និងប្រឹក្សាយោបល់ផ្ទាល់ជាមួយពេទ្យជំនាញ។ Hello Health Group មិនចេញវេជ្ជបញ្ជា មិនធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យ ឬព្យាបាលជូនទេ៕

Oral cancer (មហារីកមាត់)