home

យើង​គួរ​ធ្វើ​ម៉េច​ខ្លះ ដើម្បី​កែលម្អ​បញ្ហា​នេះ?

close
chevron
អត្ថបទ​នេះ​មាន​កំហុស ព័ត៌មាន​ ឬ​តួលេខ​មិន​ត្រឹមត្រូវ
chevron

បើ​មាន​កំហុស​ឆ្គង​ណា​មួយ សូម​ប្រាប់​ពួក​យើង​ដើម្បី​កែតម្រូវ

wanring-icon
សូម​ចាំ​ថា មិន​ទាមទារ​ឲ្យ​លោក​អ្នក​បំពេញ​ព័ត៌មាន​លម្អិត​ទេ។ សូមចុច "ផ្ញើរ​មតិខ្ញុំ" ខាង​ក្រោម​ដើម្បី​បន្ត​អាន​។
chevron
អត្ថបទ​នេះ​មាន​ព័ត៌មានមិន​គ្រប់គ្រាន់
chevron

បើ​មាន​កំហុស​ឆ្គង​ណា​មួយ សូម​ប្រាប់​ពួក​យើង​ដើម្បី​កែតម្រូវ

wanring-icon
សូម​ចាំ​ថា មិន​ទាមទារ​ឲ្យ​លោក​អ្នក​បំពេញ​ព័ត៌មាន​លម្អិត​ទេ។ សូមចុច "ផ្ញើរ​មតិខ្ញុំ" ខាង​ក្រោម​ដើម្បី​បន្ត​អាន​។
chevron
ហមមម... ខ្ញុំ​មាន​ចម្ងល់​ពី​បញ្ហា​សុខភាព​ខ្លះ​ចង់​សាកសួរ
chevron

ថ្វី​ត្បិត​តែ​ Hello Health Group និង “Hello គ្រូពេទ្យ” មិន​ចេញ​វេជ្ជបញ្ជា មិន​ធ្វើ​រោគវិនិច្ឆ័យ ឬ​ព្យាបាល​ជូន​​ក៏​ពិត​មែន ប៉ុន្តែ​ពួក​យើង​ពិត​ជា​ស្វាគមន៍​រាល់​មតិ​កែលម្អិត​ទាំង​អស់​របស់​លោក​អ្នកដែល​តែងតែ​តាមដាន Hello គ្រូពេទ្យ ជា​ប្រចាំ។ សូម​វាយ​បញ្ចូល​មតិយោបល់​របស់​លោកអ្នក​ក្នុង​ប្រអប់​ខាងក្រោម។

wanring-icon
ប្រសិន​បើ​បងប្អូន​កំពុង​ប្រឈម​នឹង​បញ្ហា​សង្គ្រោះបន្ទាន់​ កុំបង្អង់​សូម​ខល​ទាក់ទង​ទៅសេវាសង្គ្រោះ​បន្ទាន់​ភ្លាម​ ឬ​ទៅ​មន្ទីរពេទ្យ ឬ​កន្លែង​សង្គ្រោះ​បន្ទាន់​ដែល​នៅ​ជិត​លោក​អ្នក​បំផុត។

ឬ​ចម្លង​តំណភ្ជាប់

Vulvar Cancer (ជំងឺមហារីកទ្វារមាស )

Vulvar Cancer (ជំងឺមហារីកទ្វារមាស )
ស្វែងយល់ពីចំណេះដឹង​មូល​ដ្ឋាន|ដឹង​ពី​រោគ​សញ្ញា|ដឹង​ពី​មូល​ហេតុ|ដឹង​ពី​កត្តា​ប្រឈម|យល់​ពី​រោគ​វិនិច្ឆ័យ និងការ​ព្យា​បាល|ការ​ផ្លាស់​ប្តូរ​របៀប​រស់​នៅ និងការ​ព្យា​បាល​នៅ​ផ្ទះ

ស្វែងយល់ពីចំណេះដឹង​មូល​ដ្ឋាន

១- អ្វីជាជំងឺមហារីកទ្វារមាស?

ជំងឺមហារីក​ទ្វារ​មាស គឺ​ជា​មហារីក​ដែល​ប៉ះ​ពាល់​ដល់​ផ្នែក​ខាង​ក្រៅ​នៃ​តំបន់​ប្រដាប់​ភេទ​របស់​ស្ត្រី។ តំបន់​ទាំង​នោះ​មាន​ រន្ធ​ទ្វារ​មាស បរបេ​​ទ្វារ​មាស សិរ ស្បែក​ និង​ជាលិកា​គ្រប​ដណ្តប់​លើ​ឆ្អឹង​ថ្ងាស់​ក្រោម។ មហារីក​ទ្វារ​មាស ជា​ធម្មតា​ប៉ះ​ពាល់​លើ​បរបេ​ខាង​ក្រៅ​របស់​ទ្វារ​មាសជាង​បរបេ​ខាង​ក្នុង និង សិរ ។ ជំងឺ​មហារីក​នេះ​មិន​សូវ​កើត​មាន​ទេ​ បើ​ប្រៀប​ទៅ​នឹង​មហារីក​ដទៃ​ទៀត​នៃ​ប្រដាប់​បន្តពូជ​ដូច​ជា មហារីក​អូវែ ឬ​មហារីក​ស្បូន

២- តើជំងឺមហារីកទ្វារមាសកើតច្រើនដែរឬទេ?

មហារីកនេះ គឺ​ជា​ប្រភេទជំងឺ​មហារីក​ដ៏​កម្រ​មួយ វា​មាន​តិច​ជាង ១% នៃ​ជំងឺ​មហារីក​ទាំង​អស់ ហើយ​វា​ច្រើន​កើត​លើ​ស្ត្រី​ដែល​មាន​អាយុ​លើស​ពី ៥0 ឆ្នាំ។ ប៉ុន្តែ​ជំងឺនេះ​យើង​អាច​គ្រប់​គ្រង​បាន ​ដោយ​ការ​កាត់​បន្ថយ​កត្តា​ប្រឈម។ សូម​មេត្តា​ពិគ្រោះ​ជាមួយ​គ្រូពេទ្យ​សម្រាប់​ព័ត៌មាន​បន្ថែម។

ដឹង​ពី​រោគ​សញ្ញា

១- រោគសញ្ញាជំងឺមហារីកទ្វារមាស

រោគសញ្ញា​ជំងឺ​មហារីកទ្វារមាស រួម​មាន៖

ឈឺ​នៅ​តំបន់​ទ្វារ​មាស ឬ​ឈឺ​ចាប់​អំឡុង​ពេល​រួម​ភេទ ឬ​ពេល​បត់​ជើង​តូច។

រមាស់​មាន​រយៈពេល​យូរ​នៅ​តំបន់​ទ្វារ​មាស។

ឡើង​ក្រាស់ ឬ​ដុំ​ពក​នៅ​បបេរ​ទ្វារ​មាស។

ស្បែក​ប្រែ​ប្រួល​ពណ៌​ដោយ​សារ​កោសិកា​ដែល​លូត​លាស់​​មើល​ទៅ​ស្រដៀង​នឹង​ជំងឺ​សិរ​មាន់។

មាន​ឈាម ឬ​ការ​ធ្លាក់​ស​ដែល​មិន​ទាក់​ទង​នឹង​ការ​មក​រដូវ​ធម្មតា។

វា​អាច​មាន​រោគ​សញ្ញា​មួយ​ចំនួន​ដែល​មិន​បាន​រៀប​រាប់​ខាង​លើ។ ប្រសិន​បើស្រីៗ​យើង​​មាន​កង្វល់​អំពី​រោគ​សញ្ញា​សូម​ពិគ្រោះ​ជា​មួយ​គ្រូ​ពេទ្យ​។

២- ពេលណាដែលត្រូវទៅជួបគ្រូពេទ្យ?

ជា​ធម្មតា​មហារីក ទ្វារមាស មិន​ស្តែង​ចេញ​ជា​រោគសញ្ញា​ជាក់​លាក់​នោះ​ទេ។ យើង​​ត្រូវ​ទៅជួប​នឹង​គ្រូពេទ្យ​​ប្រសិន​បើ​សម្គាល់​ឃើញ​មាន៖

មាន​ដុំ​ពក​នៅ​ក្នុង​តំបន់​ទ្វារ​មាស

រមាស់ ឬ​ឈឺ។

មាន​​ហូរ​ឈាម​ដែល​មិន​មែន​ជា​ឈាម​រដូវ។

ផ្លាស់​ប្ដូរ​ពណ៌​ស្បែក​របស់​ទ្វារ​មាស។

ប្រសិន​បើ​យើង​​មិន​មាន​ជំងឺ​មហារីកទ្វារមាស ទេ​ យើង​គួរ​តែ​និយាយ​ជាមួយ​គ្រូពេទ្យ​ពី​ព័ត៌មាន​នៃ​ការ​ចាក់​វ៉ាក់​សាំង​មហារីក​ស្បូន HPV (Gardasil)។ វ៉ាក់​សាំង​នេះ​ជា​ទូទៅ​ត្រូវ​បាន​ប្រើ​សំរាប់​ស្ត្រី​ដែល​មាន​អាយុ​ពី ១៣ ដល់ ២៦ ឆ្នាំ។

ដឹង​ពី​មូល​ហេតុ

១- មូលហេតុជំងឺមហារីកទ្វារមាស

បច្ចុប្បន្ន​គ្រូ​ពេទ្យ​មិន​ទាន់​រក​ឃើញ​មូល​ហេតុ​នៅ​ឡើយ។ ជា​ទូទៅ​មហារីក​កើត​ឡើង​ដោយ​សារ​ការ​មាន​បំរែ​បំរួល​​ហ្សែន​ដែល​កោសិកា​ធម្មតា​វិវត្ត​ទៅ​ជា​កោសិកា​មហារីក​ដោយ​លូត​លាស់ និង​បំបែក​កូន​ចៅ​យ៉ាង​ឆាប់​រហ័ស។ កោសិកា ​និង​កូន​ចៅ​របស់​វា​នឹង​បន្ត​រស់​នៅ​នៅ​ពេល​ដែល​កោសិកា​ធម្មតា​ផ្សេង​ទៀត​ងាប់​ ហើយ​ប្រមូល​ផ្តុំ​គ្នា​ក្លាយ​ជា​ដុំ​សាច់។ ក្រៅ​ពី​នេះ​កោសិកា​ទាំង​នេះ​បំផ្លាញ​កោសិកា​ដែល​នៅ​ជុំវិញ​ហើយ​រាល​ដាល​ទៅ​សរីរាង្គ​ផ្សេង​ទៀត។

ដឹង​ពី​កត្តា​ប្រឈម

១- កត្តាប្រឈមជំងឺមហារីកទ្វារមាស

កត្តា​ប្រឈម​ដែល​បង្កើន​ហានិភ័យ​នៃ​ជំងឺ​មហារីកទ្វារមាស មាន៖

កត្តាវ័យ៖ ហានិភ័យ​នៃ​ជំងឺ​មហារីកនេះកើន​ឡើង​ទៅ​តាម​អាយុ​។ ជំងឺ​មហារីក​នេះ​អាច​កើត​មាន​គ្រប់​វ័យ ប៉ុន្តែ​ជា​មធ្យម​សម្រាប់​ធ្វើ​រោគ​វិនិច្ឆ័យ​គឺ​នៅ​​អាយុ ៦៥ ឆ្នាំ។

បាន​ប៉ះ​ពាល់​នឹង​វីរុស human papillomavirus (HPV)។ វីរុស HPV គឺ​ជា​មេរោគ​ឆ្លង​តាម​ការ​រួម​ភេទដែល​អាច​បង្កើន​ហានិភ័យ​នៃ​ជំងឺ​មហារីក​ជា​ច្រើន​ក្នុង​នោះ​មាន​មហារីកទ្វារមាស និង​ជំងឺ​មហារីក​មាត់​ស្បូន​ដែរ។

អ្នក​ផ្ទុក​មេរោគ​អេដស៍ (HIV).

ធ្លាប់​មាន​ប្រវត្តិ​កើត​ជំងឺ​មហារីកទ្វារមាស

មាន​បញ្ហា​ស្បែក​ដែល​ទាក់​ទង​នឹង​ទ្វារ​មាស។

យល់​ពី​រោគ​វិនិច្ឆ័យ និងការ​ព្យា​បាល

ព័ត៌​មាន​នេះ​មិន​អាច​យក​ទៅ​ប្រើ​ប្រាស់​គ្រប់​ជំងឺ​នោះ​ទេ។ អ្នក​គួរ​តែ​ពិភាក្សា​ជា​មួយ​គ្រូ​ពេទ្យ​ជំនាញ​សម្រាប់​​ព័ត៌មាន​បន្ថែម។

– រោគវិនិច្ឆ័យនៃជំងឺមហារីកទ្វារមាស

ជា​ធម្មតា​គ្រូពេទ្យ​នឹង​ធ្វើ​ការ​ពិនិត្យ​មើល​ពី​ការ​ប្រែ​ប្រួល​នៃ​ទ្វារ​មាស។ ដោយ​ពឹង​ផ្អែក​លើ​ការ​ពិនិត្យ និង​រោគសញ្ញា​គ្រូពេទ្យ​​នឹង​ច្រិប​យក​សាច់​ទៅ​វិភាគ​​ដើម្បី​ពី​បញ្ជាក់​ពី​រោគ​វិនិច្ឆ័យ។ ប្រសិន​បើ​លទ្ធ​ផល​នៃ​ការ​វិភាគ​បង្ហាញ​ថា​ជា​កោសិកា​មហារីក គ្រូ​ពេទ្យ​​នឹង​សុំ​ធ្វើ​តេស្ត​ដទៃ​ទៀត​ដើម្បី​រក​មើល​ពី​ការ​រាល​ដាល​នៃ​មហារីក។

– ការព្យាបាលជំងឺមហារីកទ្វារមាស

ការ​ព្យា​បាល​ត្រូវ​អាស្រ័យ​លើ​ប្រភេទ និង​ទំហំ​នៃ​មហារីក និង​របៀប​ដែល​វា​រីក​រាល​ដាល។

លើ​មហារីក​ដែល​មាន​ទំហំ​តូច​ការ​ព្យាបាល​ដោយ​កាំ​រស្មី​ឡា​ស៊ែរ​ គឺ​ប្រើ​ដើម្បី​ដុត​ស្រទាប់​ផ្នែក​ខាង​លើ​នៃ​ស្បែក​ដែល​មាន​កោសិកា​មហារីក។ ការ​វះ​កាត់​នេះ​ត្រូវ​បាន​គេ​ហៅ​ថា excisionsimple partial vulvectomy គេ​ធ្វើ​ដើម្បី​យក​កោសិកា​មិន​ធម្មតា និង​ជាលិកា​ដែល​នៅ​ជុំ​វិញ​នោះ​ចេញ។ ចំពោះ​ជំងឺ​មហារីក​មាន​ទំហំ​ធំ គេ​ធ្វើ​ការ​វះ​កាត់ vulvectomy គឺ​គេ​វះ​យក​ផ្នែក​ទាំង​អស់ ឬ​ផ្នែក​ខ្លះ​នៃ​ទ្វារ​មាស​ចេញ។

ការ​ផ្លាស់​ប្តូរ​របៀប​រស់​នៅ និងការ​ព្យា​បាល​នៅ​ផ្ទះ

១- តើការផ្លាស់ប្តូររបៀបរស់នៅ និងការព្យាបាលនៅផ្ទះអ្វីខ្លះដែលអាចជួយគ្រប់គ្រងជំងឺ​មហារីកទ្វារមាស?

របៀប​រស់​នៅ ​និងការ​ព្យា​បាល​តាម​ផ្ទះ​ដូច​ខាង​ក្រោម​អាច​ជួយយើង​​ទប់​ទល់​នឹង​ជំងឺ​មហារីកទ្វារមាសបាន៖

ត្រូវ​​ពិនិត្យ​ឲ្យ​បាន​ទៀង​ទាត់​ដើម្បី​តាម​ដាន​ពី​ស្ថាន​ភាព​មហារីក​

អនុវត្ត​តាម​ការ​ណែ​នាំ​របស់​គ្រូ​ពេទ្យ

ព្យាយាម​កាត់​បន្ថយ​កត្តា​ហានិភ័យ​ឱ្យ​បាន​ច្រើន​តាម​ដែល​អាច​ធ្វើ​បាន។ ភាគ​ច្រើន​នៃ​ស្ត្រី​ដែល​មាន​ជំងឺ​មហារីកទ្វារមាស គឺ​បណ្តាល​មក​ពី​ការ​ឆ្លង​មេរោគ HPV

អនុវត្ត​ការ​រួម​ភេទ​ដែល​មាន​សុវត្ថិភាព។ ប្រើ​ស្រោម​អនាម័យ​ប្រសិន​បើ​គិត​ថា​យើង​​មាន​ឱកាស​ឆ្លង​ជំងឺ​កាម​រោគ

មិន​ត្រូវ​ព្រងើយ​នឹង​ការ​ឡើង​ក្រាស់​របស់​ស្បែក ឬ​ដំបៅ​នៅ​ទ្វារ​មាស​ឡើយ។

Hello Health Group និង “Hello គ្រូពេទ្យ” មិន​ចេញ​វេជ្ជបញ្ជា មិន​ធ្វើ​រោគវិនិច្ឆ័យ ឬ​ព្យាបាល​ជូន​ទេ៕

ប្រភព

What is vulvar cancer? http://www.cancer.org/cancer/vulvarcancer/detailedguide/vulvar-cancer-what-is-vulvar-cancer. Assessed July 23, 2016.

Porter, Robert. Kaplan Justin. Homeier Barbara. The Merck manual home health handbook. New Jersey: John Wiley & Sons, Inc, 2009. Print edition. Page 1577.

Ferri, Fred. Ferri’s Netter Patient Advisor. Philadelphia, PA: Saunders / Elsevier, 2012. Download edition.

រូបថត​របស់​អ្នក​និពន្ធ
ត្រួតពិនិត្យ​ដោយ វេជ្ជ. ចាន់ ស៊ីណេត
អត្ថបទ​ដោយ ចាន់ សុខឡាង
កែ 08/09/2020
x