បើរវល់ ហើយចង់រក្សាអត្ថបទទុកអានពេលក្រោយច្រើនប៉ុណ្ណាក៏បាន គ្រាន់តែ Login ហើយចូលទៅកាន់ សុខភាពខ្ញុំ ឥឡូវនេះ!

មាតិកា

រង្វាស់សុខភាព

ចែករំលែក

Vulvovaginitis (ជំងឺរលាកទ្វារមាស)

និយមន័យ

១- អ្វីជាជំងឺរលាកទ្វារមាស?

ជំងឺរលាកទ្វារមាស ជាការរលាកមាត់ទ្វារមាសនិងទ្វារមាស។ ជំងឺរលាកទ្វារមាសកើតឡើងញឹកញាប់លើស្ត្រី ដោយមានម្នាក់ក្នុងចំណោមបីនាក់អាចកើតវាម្តងក្នុងមួយជីវិត ដែលជាទូទៅកើតនៅអំឡុងវ័យបន្តពូជ។

២- តើជំងឺរលាកទ្វារមាសកើតឡើងញឹកញាប់ដែរឬទេ?

ជំងឺរលាកទ្វារមាសជាជំងឺដែលគេជួបញឹកញាប់លើស្ត្រីទាំងក្មេងទាំងចាស់។ ការរលាកទ្វារមាសបង្កដោយបាក់តេរីមានដល់ទៅជិត ៣០% បើយោងតាមមជ្ឈមណ្ឌលប្រយុទ្ធប្រឆាំង និងបង្ការជំងឺ។ ឯការរលាកបង្កដោយផ្សិតវិញមានកាន់តែញឹកញាប់ទៀតដោយប៉ះពាល់ស្រ្តី ៣ នាក់ ក្នុងចំណោម ៤ នាក់។

រោគសញ្ញា

៣- តើជំងឺរលាកទ្វារមាសមានរោគសញ្ញាអ្វីខ្លះ?

រោគសញ្ញាដែលគេជួបញឹកញាប់មាន៖

មានអារម្មណ៍រំខាននិងរមាស់នៅបរិវេណប្រដាប់ភេទ
រលាក (រមាស់ ក្រហម ហើម) ប្រដាប់ភេទ
ធ្លាក់ស
ប្រដាប់ភេទធុំក្លិនមិនល្អ
ពិបាក ឬក្រហាយពេលបត់ជើងតូច។

នៅមានសញ្ញាផ្សេងទៀតដែលមិនបានរៀបរាប់នៅខាងលើ វិធីដែលល្អគឺត្រូវជួបពិភាក្សាជាមួយគ្រូពេទ្យចំពោះបញ្ហានេះ។

គួរអាន៖

៤- ពេលណាត្រូវជួបពេទ្យ?

បើស្រីៗយើងមានសញ្ញាដូចបានរៀបរាប់ខាងលើ ឬមានចម្ងល់បន្ថែម សូមទៅពិគ្រោះជាមួយគ្រូពេទ្យ។ ម្យ៉ាងទៀត មនុស្សគ្រប់រូបពុំមានរោគសញ្ញាដូចៗគ្នាទេ វិធីដែលល្អគឺត្រូវទៅពិភាក្សាជាមួយគ្រូពេទ្យ។

មូលហេតុ

៥- តើជំងឺរលាកទ្វារមាសបណ្តាលមកពីមូលហេតុអ្វីខ្លះ?

មានកត្តាបង្កជាច្រើនដែលនាំឲ្យមានជំងឺរលាកទ្វារមាស ហើយមូលហេតុដែលកង្កញឹកញាប់ជាងគេគឺបាក់តេរី។

– បាក់តេរី៖ បាក់តេរីមួយចំនួនអាចបំបែកខ្លួនបង្កជាជំងឺ ដូចជា បាក់តេរី Streptococcus, Gardnerella និង Staphylococcus។ ការចម្លងដោយបាក់តេរីធ្វើឲ្យមានធ្លាក់សពណ៌រាងប្រផេះ និងធុំក្លិនឆ្អាបដូចត្រី។

– ផ្សិត៖ មួយក្នុងចំណោមមូលហេតុចម្បង គឺមេរោគផ្សិត Candida albicans។ មេរោគផ្សិតនេះធ្វើឲ្យរមាស់ទ្វារមាស និងធ្លាក់សខាប់ មានក្លិនស្រដៀងហ្វ្រូម៉ា។ ជាញឹកញាប់ វាកើតឡើងដោយការប្រើប្រាស់ថ្នាំផ្សះព្រោះថ្នាំទៅសម្លាប់បាក់តេរីប្រឆាំងមេរោគផ្សិតនៅក្នុងទ្វារមាសដែលបណ្តាលឲ្យផ្សិតធ្វើការបង្ករោគបាន។

– វីរុស៖ វីរុសដែលបង្កជំងឺ គឺវីរុសឆ្លងតាមការរួមភេទមានដូចជា រើម និង Human papillomavirus (HPV)។

– ប៉ារ៉ាស៊ីត៖ អៀន រោគរមាស់ និងចៃ។

– កត្តាបរិស្ថាន៖ កង្វះអនាម័យ និងរបស់មានប្រតិកម្ម ក៏បង្កឲ្យមានជំងឺរលាកទ្វារមាសដែរ។ សម្លៀកបំពាក់តឹងៗពេក កកិតជាមួយស្បែក នាំឲ្យងាយរងប្រតិកម្មដែលប្រឈមនឹងជំងឺរលាកទ្វារមាសជាងស្បែកធម្មតា។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ ស្បែកងាយប្រតិកម្មធ្វើឲ្យការជាសះស្បើយយឺតយ៉ាវទៀតផង។

– ឆ្លងមេរោគតាមរយៈការរួមភេទ៖ មេរោគ trichomonas vaginitis ក៏ជាមូលហេតុដែរ វាធ្វើឲ្យរមាស់ទ្វារមាស ធ្លាក់សខ្លាំង (ពណ៌លឿង បៃតង ឬប្រផេះ) និងមានក្លិនស្អុយ។ ស្វាយ ប្រមេះ រើម សុទ្ធតែជាភ្នាក់ងារបង្កជំងឺរលាកទ្វារមាស។ បើសិនជាក្មេងកើតជំងឺនេះ អាចបញ្ជាក់ថាក្មេងនោះត្រូវបានគេរំលោភបំពាន។

– សារធាតុគីមី៖ ជាទូទៅ វាស្ថិតនៅតាមសាប៊ូ ទឹកអនាម័យស្ត្រី ទឹកអប់ ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតជាដើម។ សារធាតុដែលបង្កជំងឺញឹកញាប់មាន៖

Parabens
Sodium sulfate
Triclosan
Dioxane

ប្រសិនជាស្រីៗយើងឃើញសារធាតុទាំងនេះនៅក្នុងសាប៊ូ ឬទឹកបោកខោអាវ គួរតែប្តូរចេញ។

គណនាការឡើងទម្ងន់ស្ត្រីអំឡុងពពោះទីនេះ

គណនាថ្ងៃសម្រាលកូន នៅត្រង់នេះ

ដឹងកាលវិភាគចាក់ថ្នាំបង្ការកូននៅទីនេះ

កត្តាប្រឈម

៦- តើអ្វីជាកត្តាប្រឈមឲ្យកើតជំងឺរលាកទ្វារមាស?

ការប្រឈមកើនឡើងតាមរយៈសកម្មភាពដែលអាចឲ្យមេរោគឆ្លងតាមទ្វារមាសបាន ដូចជា ការរួមភេទជាមួយដៃគូច្រើន (ជាពិសេសពេលដែលដៃគូធ្លាប់មានជំងឺឆ្លងតាមការរួមភេទពីមុនមក) ឬរួមភេទមិនប្រើប្រាស់ស្រោមអនាម័យ។

មួយវិញទៀត កត្តាកង្វះអនាម័យ ដូចជា មិនលាងដៃក្រោយបន្ទោបង់ ឬមុនយកដៃមកប៉ះប្រដាប់ភេទ។ ជូតសម្អាតពីក្រោយមកមុខ ក្រោយបន្ទោបង់ ព្រោះវានាំបាក់តេរីពីរន្ធលាមកមកកាន់ទ្វារមាស។

កត្តាមួយទៀត គឺអាយុ ដោយសារកង្វះអ័រម៉ូនអឺស្ត្រូសែន estrogen ចំពោះស្ត្រីអស់រដូវ និងក្មេងស្រីដែលពុំទាន់មានរដូវ ព្រោះជញ្ជាំងទ្វារមាសនៅស្តើងហើយងាយបង្ករោគ។ ម្យ៉ាងទៀត ការស្លៀកពាក់តឹងៗក៏បង្កើតភាពងាយស្រួលដល់មេរោគ និងផ្សិតមករស់នៅដែរ។ ក្រៅពីនោះ មានការមានផ្ទៃពោះ និងប្រវត្តិធ្លាប់ឆ្លងមេរោគតាមទ្វារមាសពីមុនមក។

គួរអាន៖

ការធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យនិងព្យាបាល

ព័ត៌មានទាំងនេះមិនអាចប្រើជំនួសដំបូន្មានផ្នែកវេជ្ជសាស្ត្របានទេ។ សូមទៅពិគ្រោះជាមួយគ្រូពេទ្យដើម្បីព័ត៌មានលម្អិត។

៧- តើគេធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យជំងឺរលាកទ្វារមាសតាមរបៀបណា?

បើស្រីៗយើងធ្លាប់កើតជំងឺបង្កដោយផ្សិតពីមុនមក ហើយដឹងពីរោគសញ្ញាខ្លួនឯង យើងអាចទៅទិញថ្នាំនៅឱសថស្ថានដោយខ្លួនឯងបាន។ តែបើសញ្ញាមិនបាត់ទាំងស្រុងក្នុងពេលមួយសប្តាហ៍ទេ សូមទៅជួបជាមួយគ្រូពេទ្យ ព្រោះការឆ្លងមេរោគដទៃទៀតមានសញ្ញាប្រហាក់ប្រហែលគ្នា។ គ្រូពេទ្យនឹងពិនិត្យប្រដាប់ភេទដើម្បីរកមើលកន្លែងក្រហម ងាយឈឺនៅទ្វារមាស។

គ្រូពេទ្យនឹងពិនិត្យទឹកធ្លាក់សដោយមីក្រូស្កូបដើម្បីរកមើលការបង្ករោគដោយផ្សិត ឬបាក់តេរី។ នៅករណីខ្លះគេបណ្តុះ (Culture) ដើម្បីដឹងថាមេរោគណាដែលបង្កជំងឺ។ គេក៏អាចច្រឹបសាច់ទៅពិនិត្យដែរប្រសិនជាគ្មានសញ្ញានៃការឆ្លងមេរោគ។

៨- តើគេព្យាបាលជំងឺរលាកទ្វារមាសតាមរបៀបណា?

ថ្នាំប្រភេទក្រែម និងថ្នាំសុល អាចព្យាបាលការបង្ករោគដោយផ្សិតក្នុងទ្វារមាសបាន។ យើងអាចរកទិញបាននៅតាមឱសថស្ថាននានាដោយពុំចាំបាច់មានវេជ្ជបញ្ជា។ សូមអានពាក្យណែនាំមុននឹងប្រើប្រាស់។

ក៏មានការព្យបាលផ្សេងទៀតសម្រាប់ទ្វារមាសដែលស្ងួត មុននឹងទិញថ្នាំខ្លួនឯង យើងត្រូវពិគ្រោះជាមួយគ្រូពេទ្យសិន។

បើឆ្លងមេរោគដោយសារបាក់តេរីឬទ្រីតូម៉ូណាស គ្រូពេទ្យអាចឲ្យ៖

ថ្នាំផ្សះសម្រាប់លេប
ថ្នាំផ្សះសម្រាប់សុលក្នុងទ្វារមាស

ថ្នាំផ្សេងទៀតមាន៖

ក្រែម Cortisone
ថ្នាំអាលែកហ្ស៊ី Antihistamine ដើម្បីកុំឲ្យរមាស់

សូមប្រើថ្នាំតាមវេជ្ជបញ្ជាឲ្យបានត្រឹមត្រូវ។

គួរអាន៖

ការប្ដូររបៀបរស់នៅនិងការព្យាបាលនៅផ្ទះ

៩- តើការប្ដូររបៀបរស់នៅ និងការព្យាបាលនៅផ្ទះអ្វីខ្លះដែលអាចគ្រប់គ្រងជំងឺរលាកទ្វារមាសបាន?

វិធីខាងក្រោមនេះអាចជួយស្រីៗយើងបង្ការរឿងនេះបាន៖

កុំពាក់ខោអាវតឹងពេកដែលផ្អាប់ញើស និងសំណើម
កុំប្រើសាប៊ូមានជាតិទឹកអប់លើ ឬក្នុងប្រដាប់ភេទ
កុំបាញ់ទឹកចូលប្រដាប់ភេទ
ប្រើស្រោមអនាម័យពេលរួមភេទ
សូមទៅជួបគ្រូពេទ្យពេលអស់រដូវ ដើម្បីដឹងថាគួរប្រើថ្នាំ ឬក្រែមកុំឲ្យស្ងួតទ្វារមាសឬអត់។

សូមពិគ្រោះជាមួយគ្រូពេទ្យដើម្បីព័ត៌មានលម្អិត។

គួរអាន៖

ត្រួតពិនិត្យដោយ គ្រូពេទ្យឯកទេស.

សាស្ត្រាចារ្យវេជ្ជបណ្ឌិត គាន់ អូន

សម្ភពនិងរោគស្រ្តី · មន្ទីរពេទ្យកាល់ម៉ែត

អត្ថបទដោយ Leng Pechsovatey · កែ 23/06/2022

Vulvovaginitis (ជំងឺរលាកទ្វារមាស)

និយមន័យ

១- អ្វី​​ជាជំងឺ​រលាក​ទ្វារមាស?

២- តើ​ជំងឺ​រលាកទ្វារមាស​​កើត​ឡើង​ញឹក​ញាប់​ដែរឬទេ?

រោគសញ្ញា

៣- តើ​ជំងឺរលាកទ្វារមាស​មាន​រោគ​សញ្ញា​អ្វី​ខ្លះ?

៤- ពេលណា​ត្រូវ​ជួប​ពេទ្យ?

មូលហេតុ

៥- តើ​ជំងឺ​រលាក​ទ្វារ​មាស​បណ្តាល​មក​ពី​មូលហេតុ​អ្វី​ខ្លះ?

កត្តា​ប្រឈម

៦- តើ​អ្វី​ជា​កត្តា​ប្រឈម​ឲ្យ​កើត​ជំងឺរលាកទ្វារមាស?

ការ​ធ្វើ​រោគ​វិនិច្ឆ័យ​និង​ព្យាបាល

៧- តើគេ​ធ្វើ​រោគ​វិនិច្ឆ័យ​ជំងឺរលាកទ្វារមាសតាម​របៀបណា?

៨- តើគេព្យាបាលជំងឺរលាកទ្វារមាស​តាមរបៀបណា?

ការ​ប្ដូរ​របៀប​រស់នៅនិង​ការ​ព្យាបាលនៅ​ផ្ទះ

៩- តើការ​ប្ដូរ​របៀប​រស់នៅ និង​ការ​ព្យាបាលនៅ​ផ្ទះ​អ្វី​ខ្លះដែល​អាច​គ្រប់​គ្រង​ជំងឺរលាកទ្វារមាស​​បាន?

១- អ្វីជាជំងឺរលាកទ្វារមាស?

២- តើជំងឺរលាកទ្វារមាសកើតឡើងញឹកញាប់ដែរឬទេ?

៣- តើជំងឺរលាកទ្វារមាសមានរោគសញ្ញាអ្វីខ្លះ?

៤- ពេលណាត្រូវជួបពេទ្យ?

៥- តើជំងឺរលាកទ្វារមាសបណ្តាលមកពីមូលហេតុអ្វីខ្លះ?

កត្តាប្រឈម

៦- តើអ្វីជាកត្តាប្រឈមឲ្យកើតជំងឺរលាកទ្វារមាស?

ការធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យនិងព្យាបាល

៧- តើគេធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យជំងឺរលាកទ្វារមាសតាមរបៀបណា?

៨- តើគេព្យាបាលជំងឺរលាកទ្វារមាសតាមរបៀបណា?

ការប្ដូររបៀបរស់នៅនិងការព្យាបាលនៅផ្ទះ

៩- តើការប្ដូររបៀបរស់នៅ និងការព្យាបាលនៅផ្ទះអ្វីខ្លះដែលអាចគ្រប់គ្រងជំងឺរលាកទ្វារមាសបាន?