សុខភាពផ្លូវចិត្ត

សុខភាព​ផ្លូវចិត្ត - ឈាន​ចូល​វ័យ​ ​ជំទង់ហើយ ​ ជា​ម៉ាក់ជាប៉ា ក៏​ត្រូវ​តាមដាន​ច្រើន​លើ​ផ្នែក​លូតលាស់​ប្រាជ្ញាស្មារតី និង​សុខភាព​ផ្លូវចិត្ត​ ​​កូន​ដែរ។ តើ​ប៉ាម៉ាក់​គួរ​​ដោះស្រាយ​យ៉ាង​ម៉េច បើ​សង្ស័យ​ថា​កូន​ក្នុង​វ័យ​ជំទង់​មាន​បញ្ហា​ផ្នែក​ផ្លូវចិត្ត?

ចំណេះដឹងទូទៅ

សុខភាពផ្លូវចិត្ត

ក្មេង​ស្រី​ៗ​ដែល​មាន​វ័យ​ចន្លោះ​១១​ឆ្នាំ​ និង​១៣​ឆ្នាំ ដែល​ចំណាយ​ពេល​​នៅ​លើ​បណ្ដាញ​សង្គម​ ច្រើន​អាច​មិន​សូវ​មាន​ភាព​រីករាយ​ក្នុង​ជីវិត​ប៉ុន្មាន​ទេ។​​ ជាក់​ស្ដែង ការ​សិក្សា​របស់​​ចក្រភព​អង់គ្លេស បាន​បង្ហាញ​​ពី​​ចំណុច​នេះ កើត​លើ​​ក្មេង​ប្រុស​ដែល​មាន​អាយុ​១៤​ឆ្នាំ ទៅ​១៥​ឆ្នាំ និង​ក្មេង​ប្រុស​ស្រី​ដែល​មាន​អាយុ​១៩​ឆ្នាំ ក្រោយ​ប្រើ​ប្រាស់​បណ្ដាញ​សង្គម​បាន​មួយ​ឆ្នាំ​​។ ក្រុម​អ្នក​វិទ្យាសាស្ត្រ​បាន​ប៉ាន់​​ប្រមាណ​ថា​ ភាព​ងាយ​រងគ្រោះ​ចំពោះ​​បណ្ដាញ​សង្គម​នៅ​អាយុ​ជាក់លាក់​នេះ អាច​​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ខួរ​ក្បាល​ ការ​ប្រែប្រួល​អ័រម៉ូន​ និង​សង្គម​ អំឡុង​ពេល​នៃ​ការអភិវឌ្ឍ​របស់​ក្មេង​ជំទង់​។ យ៉ាង​ណា​មិញ ​ក្រុម​អ្នក​ស្រាវ​ជ្រាវ​បាន​បន្ថែម​ថា​វាជាការ​ចាំបាច់ក្នុង​ការ​​ស្រាវជ្រាវ​បន្ថែម​ ដើម្បី​ស្វែង​យល់​ និង​បញ្ជាក់​ឲ្យ​កាន់​តែ​ស៊ី​ជម្រៅ​នៃ​ទំនាក់ទំនង​រវាង​បណ្ដាញ​សង្គម​ និង​ខួរ​ក្បាល​ក្មេង​ជំទង់​។ ចង់គណនាថ្ងៃសម្រាលកូន ចុចទីនេះ! ចង់គណនាទម្ងន់ស្រ្តីពពោះ ចុចទីនេះ! ចង់គណនាថ្ងៃមេជីវិតញីទុំធ្លាក់ ចុចទីនេះ! ចង់ដឹងអត្ថន័យពណ៌ និងរូបរាងលាមកទារក ចុចទីនេះ! ​ការអភិវឌ្ឍ​ខួរ​ក្បាល​ អ្នក​ស្រី​វេជ្ជបណ្ឌិត Amy Orben បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា​ រវាង​ការ​ប្រើ​បណ្ដាញ​សង្គម​ និង​សុខុមាលភាព​ខួរ​ក្បាល​ មាន​​ភាព​សាំញ៉ាំ ក៏​ដូចជា​​ទទួល​បាន​​លទ្ធផល​ផ្សេង​ៗ​ពី​គ្នា​​។ អ្នក​ស្រី​វេជ្ជបណ្ឌិត​បន្ថែម​ថា​ «ការ​ប្រែប្រួល​នៅ​ក្នុង​រាងកាយ​ ដូចជា​ការ​អភិវឌ្ឍខួរ​ក្បាល និង​ការ​ពេញ​វ័យ​ ព្រម​ទាំង​ស្ថានភាព​សង្គម​ អាច​ធ្វើ​ឲ្យ​យើង​ងាយ​រងគ្រោះ​ នៅ​ពេល​វេលា​ជាក់លាក់ណា​មួយ​​មួយ​​នៃ​ជីវិត»។ [embed-health-tool-bmi] យ៉ាង​ណា​មិញ ក្រុម​អ្នក​ស្រាវជ្រាវ​បាន​ពិនិត្យ​លើ​ការ​ស្ទង់​មតិ​ដ៏​ធំ​មួយ​ដែល​មាន​មនុស្ស​ជាង​៧២ ០០០​នាក់ ទាក់ទង​នឹង​ការ​ពេញ​ចិត្ត​ចំពោះ​ជីវិត​ខ្លួន​ឯង ​ព្រម​ទាំង​ការ​ចំណាយ​ពេល​ជជែក​ជាមួយ​នឹង​មិត្តភក្ដិ​នៅ​លើ​បណ្ដាញ​សង្គម​ជា​រៀង​រាល់​ថ្ងៃ​។ ការ​ស្ទង់​មតិ​នេះ​​ធ្វើ​ឡើង​រហូត​ដល់​៧​ដង​ ចន្លោះ​ឆ្នាំ២០១១ និង​ឆ្នាំ​២០១៨។ ជា​លទ្ធផល ក្មេង​ជំទង់​បាន​បង្ហាញ​ពី​ទំនាក់ទំនង​អវិជ្ជមាន​ រវាង​បណ្ដាញ​សង្គម​ និង​ការ​ពេញ​ចិត្ត​ចំពោះ​ជីវិត​ទាំង​មូល​ ដូច​ខាង​ក្រោម​៖ អ្នក​អាយុ​ចាប់​ពី​១៦​ឆ្នាំ ដល់​២១​ឆ្នាំ​ ប្រើ​បណ្ដាញ​សង្គម​ជា​រៀង​រាល់​ថ្ងៃ​ច្រើន​ជាង​៧​ម៉ោង […]

អត្ថបទផ្សេងទៀតពី សុខភាពផ្លូវចិត្ត

សុខភាពផ្លូវចិត្ត

ជំនាញ​ផ្សេងៗ​ក្នុង​ជីវិត​គឺ​ជា​មេរៀន​ដ៏​សំខាន់​មួយ​សម្រាប់​ក្មេងៗ​ដើម្បី​ប្រើប្រាស់​ពេញ​មួយ​ជីវិត។ ប៉ុន្តែ​ក្មេងៗ​មួយ​ចំនួន​មិន​បាន​រៀន​ពី​ជំនាញ​ទាំង​នេះ​រហូត​ដល់​ពេល​ពួកគេ​ចូល​រៀន​នៅ​វិទ្យាល័យ។ ជំនាញ​ក្នុង​ជីវិត​ទាំង​នេះ​អាច​បង្រៀន​ដល់​ក្មេងៗ​បាន​តាំង​ពី​គេ​នៅ​តូច។ យក​ល្អ​ប៉ាម៉ាក់​គួរ​បង្រៀន​ជំនាញ​ទាំង​នេះ​ដល់​កូន ទោះ​បី​ពួក​គេ​មិន​​ទាន់​ចូល​រៀន​ក៏​ដោយ​។ ១. ការ​សម្រេច​ចិត្ត ការ​សម្រេច​ចិត្ត​បាន​ល្អ​គឺ​ជា​ជំនាញ​មួយ​ដែល​ក្មេង​គ្រប់​រូប​គួរ​រៀន​តាំង​ពី​នៅ​តូច​។ ប៉ាម៉ាក់​អាច​ចាប់ផ្ដើម​ដោយ​ឲ្យ​កូន​តូច​ធ្វើ​ការ​សម្រេច​ចិត្ត​ទៅ​លើ​រឿង​តូចតាច​ដូចជា​ការ​ជ្រើសរើស​រសជាតិ​ការ៉េម​ ពណ៌​សម្លៀក​បំពាក់​​ដែល​​គេ​​ចង់​​ពាក់ ឬ​ជ្រើសរើស​ប្រដាប់​លេង ជាដើម​។ នៅ​ពេល​ដែល​ក្មេង​ឈាន​ទៅ​ដល់​វ័យ​ចូល​រៀន ពួកគេ​អាច​ចាប់ផ្ដើម​ស្វែងយល់​អំពី​រង្វាន់​ដែល​គេ​ទទួល​បាន​ពេល​ធ្វើ​ការ​សម្រេច​ចិត្ត​បាន​​ល្អ និង​​ផល​វិបាក​ពី​ការ​សម្រេចចិត្ត​មិន​ល្អ​របស់​ពួកគេ។ ២. សុខភាព និង​អនាម័យ ការ​យល់​ដឹង​ពី​សុខភាព និង​អនាម័យ​គឺ​អាច​ចាប់ផ្ដើម​តាំង​ពី​កូន​នៅ​តូច​បាន​។ ប៉ាម៉ាក់​តែង​ប្រាប់​កូន​តូចៗ​ឲ្យ​ងូត​ទឹក​សម្អាត​ខ្លួន ដុស​ធ្មេញ លាង​ដៃ និង​ផ្លាស់​សម្លៀកបំពាក់​ ប៉ុន្តែ​ប៉ាម៉ាក់ទំនង​​មិន​ដែល​ប្រាប់​ពី​មូលហេតុ​ទេ។ ដូចនេះ​ប៉ាម៉ាក់​គួរ​ប្រាប់​កូន​តូច​ពី​មូលហេតុ​ត្រូវ​ថែទាំ​សុខភាព និង​រឿង​ត្រូវ​រក្សា​អនាម័យ ពោល​គឺ​អាច​ប្រាប់​កូន​ថាអ្វីទាំងនេះ​ជា​​ផ្នែក​សំខាន់​ក្នុង​ការ​រស់នៅ​ប្រចាំ​ថ្ងៃ​។ ៣. ការ​គ្រប់គ្រង​ពេល​វេលា ប៉ាម៉ាក់​គ្រប់​រូប​ដឹង​ហើយ​ថា​ការ​គ្រប់គ្រង​ពេលវេលា​គឺ​អាច​ជួយ​យើង​បាន​ច្រើន ហើយ​ក្មេង​ក៏​អាច​ចាប់ផ្ដើម​រៀន​ពី​ការ​គ្រប់គ្រង​ពេលវេលាតាំងពី​តូច​ដូច​គ្នា​។ ការ​បង្រៀន​ការ​គ្រប់គ្រង​ពេល​វេលា​ដល់​កូន​មិន​ត្រឹមតែ​បង្រៀន​ពួកគេ​ឲ្យ​ចេះ​បែង​ចែក​ម៉ោង​​ធ្វើ​កិច្ចការ​អ្វីមួយ ឬ​បង្កើត​កាលវិភាគ​សម្រាប់​កិច្ចការ​ប្រចាំ​ថ្ងៃ​ទេ ប៉ុន្តែ​នៅ​អាច​បង្រៀន​ពួកគេ​ឲ្យ​ចេះ​លៃ​ពេលវេលា​ក្នុង​ការ​ធ្វើ​កិច្ចការ​​​ប្រចាំ​​ថ្ងៃ​​តាំង​​ពី​ក្រោក​ពី​គេង​ និង​ការ​ធ្វើការ​ទៀង​ម៉ោង។ ៤. ការ​គ្រប់គ្រង​ថវិកា ប៉ាម៉ាក់​តែង​បង្រៀន​កូន​តូច​ឲ្យ​ចេះ​រាប់​លុយ ឬ​ការ​គិត​លេខ​ធម្មតាៗ​។ ប៉ាម៉ាក់​ក៏​អាច​បង្រៀន​កូន​ឲ្យ​ចេះ​គ្រប់គ្រង​ថវិកា​ដោយ​បង្រៀន​ពួកគេ​ឲ្យ​សន្សំ និង​ចាយ​ចេះ​គិត​ជាដើម។ ការ​គ្រប់គ្រង​ថវិកា​គឺជា​រឿង​ដែល​ពិបាក​សម្រាប់​មនុស្ស​ពេញ​វ័យ ដូចនេះ​ប៉ាម៉ាក់​អាច​ចាប់ផ្ដើម​បង្រៀន​កូន​ពី​ការ​ចាយ​លុយ​តាំង​ពី​ក្មេង​ដែល​នេះ​អាច​ជួយ​ពួកគេ​ចេះគ្រប់​គ្រង​ការ​ចំណាយ​នៅ​ពេល​គេ​ធំឡើង​ និង​​ចេះ​រក​លុយ​ដោយ​ខ្លួន​ឯង។ ៥. ការ​សម្អាត​ផ្ទះ ប៉ាម៉ាក់​មួយ​ចំនួន​គិត​ថា​ការ​ធ្វើ​ការងារ​ផ្ទះ​ដោយ​ខ្លួនឯង​អាច​មាន​ភាព​ងាយ​ស្រួល​ជាង ប៉ុន្តែ​តាម​ពិត​ការ​ធ្វើ​បែប​នេះ​អាច​ធ្វើ​ឲ្យ​ខក​ខាន​ឱកាស​ក្នុងការ​បង្រៀន​កូន​ឲ្យ​ចេះ​សម្អាត​ផ្ទះ​ដែល​នេះ​ជា​អ្វី​ដែល​ពួកគេ​ត្រូវ​ចេះ​នៅ​ពេល​ពួកគេ​ធំ​ឡើង​ ឬ​មាន​ផ្ទះ​ផ្ទាល់​ខ្លួន។ ជាដំបូងៗ​ប៉ាម៉ាក់​អាច​ចាប់ផ្តើម​បង្រៀន​កូន​ឲ្យ​ចេះ​រៀប​ចំ​គ្រែ​គេង ឬ​រៀបចំ​ប្រដាប់​លេង​របស់​ពួកគេ ជាដើម​។ ៦. ការ​បោក​សម្លៀកបំពាក់ ការ​បង្រៀន​កូន​ឲ្យ​ចេះ​បោក​សម្លៀកបំពាក់ ឬ​រៀបចំ​សម្លៀកបំពាក់​ដែល​បោក​ហើយ​មិន​ត្រឹម​តែ​អាច​ជួយ​ដល់​ពួកគេ​ទេ​ នៅ​អាច​ជួយ​ដល់​ប៉ាម៉ាក់​ផង​ដែរ។ កូន​តូច​អាច​រៀន​បាន​ច្រើន​ពី​ការ​ជួយ​ប៉ាម៉ាក់​បោក​សម្លៀកបំពាក់​​ដូច​ជា​ការ​បែង​ចែក​ពណ៌ និង​​ប្រភេទ​​ជាដើម​។ កូន​​តូច​ដែល​ចូលរៀន​បឋមសិក្សា​ហើយ​អាច​រៀន​ធ្វើ​កិច្ចការ​​នេះ ឬ​​ប្រើប្រាស់​​ម៉ាស៊ីន​​បោក​​គក់។ នៅ​​ពេល​ពួក​គេ​ធំ​​ឡើង ពួក​គេ​​អាច​​​ធ្វើ​​ដោយ​​ខ្លួន​ឯង​​បាន​។

សុខភាពផ្លូវចិត្ត

វ័យជំទង់ គឺជាវ័យដែលត្រូវជួបនឹងការផ្លាស់ប្ដូរច្រើន ទាំងរូបរាងកាយ និងផ្នែកផ្លូវអារម្មណ៍។ នៅវ័យនេះ កូនៗក៏ចាប់ផ្ដើមទទួលសម្ពាធពីការសិក្សា និងការរំពឹងទុកនូវភាពជោគជ័យពីម៉ាក់ប៉ា ដែលជាហេតុធ្វើឲ្យកូនរងសម្ពាធ និងឆាប់ធុញទ្រាន់នឹងរឿងរ៉ាវនៅក្នុងផ្ទះ។ ក្នុងនាមជាឪពុកម្ដាយ យើងច្បាស់ជាចង់បានអ្វីល្អៗ កើតឡើងចំពោះកូន ប៉ុន្តែពេលខ្លះយើងអាចបង្កើតកំហុសមួយចំនួនធ្វើឲ្យកូនធុញ តែយើងមិនចាប់អារម្មណ៍។ ១. ប្រដៅកូនដោយមិនស្ដាប់ហេតុផលឲ្យចប់ ម៉ាក់ប៉ាមួយចំនួន មិនទាន់ស្ដាប់រឿងកូននិយាយចប់ដើម ចប់ចុងផង ចាប់ផ្ដើមទូន្មាន ប្រដៅកូនបាត់ហើយ។ ការធ្វើបែបនេះ បណ្ដាលឲ្យកូនមានអារម្មណ៍ថា ម៉ាក់ប៉ាមិនយល់ចិត្ត ហើយមិនស្ដាប់ហេតុផលច្បាស់លាស់ ជួនកាលពេលរកដំណោះស្រាយរឿងអ្វីមួយកូនសុខចិត្តសួរអ្នកដទៃ មិនព្រមរត់រកម៉ាក់ប៉ាទេ។ ២. ផ្ដល់ការវិនិច្ឆ័យកូនខុសពេល ចំពោះក្មេងៗវ័យជំទង់ ងាយទទួលផលប៉ះពាល់មិនល្អពីការរិះគន់ណាស់។ ភាគច្រើន រាល់មតិដែលយើងបញ្ចេញឲ្យកូនឮ គឺព្រោះតែយើងចង់ឲ្យកូនល្អប៉ុណ្ណោះ តែពេលខ្លះកូនៗអាចគិតខុសពីអ្វីដែលយើងសំដៅលើ ទោះពេលខ្លះ យើងគិតថារឿងតូចតាច តែកូនៗអាចយកវាដាក់ក្នុងចិត្ត ហើយចាំវារហូត។ ៣. មិនខ្វល់ពីសម្តីកូន ក្មេងៗវ័យនេះ ដឹងច្រើនជាងចាស់ៗផង។ ពួកគេចង់ឲ្យយើង យកចិត្តទុកដាក់ និងពិចារណានូវគំនិតដែលគេបញ្ចេញមក ។ ហេតុនេះ យើងមិនគួរបដិសេធ ឭធ្វើហីៗដាក់មតិរបស់កូនទេ។ យកល្អ យើងគួរសួរកូនថែមពីមតិរបស់កូន និងជំរុញពួកគេគិតឲ្យបានវែងឆ្ងាយ និងថ្លឹងថ្លែងពីផលល្អ ផលអាក្រក់របស់ពាក្យសម្តីកូនលើកឡើង។ ៤. ភ្លេចបង្ហាញកូនពីការគោរព កូនវ័យជំទង់ ស្ដាប់បង្គាប់ល្អជាងនៅពេលដែលយើងនិយាយស្រួលបួល និងបង្ហាញការគោរពដល់ពួកគេ។ យើងត្រូវរៀនសង្កេតថា ក្មេងវ័យនេះ យើងកាន់តែនិយាយពិបាកជាមួយ […]