home

ជំងឺឆ្លង

ជំងឺឆ្លង - កូន​កាន់​តែ​ធំ ការ​ញ៉ាំ​ចំណី​ផ្ដេសផ្ដាស បញ្ហា​ការ​រស់​នៅ អាកាសធាតុ សុទ្ធ​តែ​ជា​អ្វី​ដែល​កូនៗ​ប្រឈម។ ដូច្នេះ​ម៉ាក់ៗ គួរ​ស្វែងយល់​ឲ្យ​កាន់​តែ​ច្រើន​ពី ជំងឺឆ្លងនានា ដែល​សង្ស័យ ឬ​គួរ​ឲ្យ​បារម្ភ ហើយ​ទាមទារ​ការ​យក​ចិត្តទុកដាក់ ឬ​ព្យាបាល​ភ្លាមៗ

ចំណេះដឹងទូទៅ

ជំងឺឆ្លង

រដូវ​ភ្ជុំ​បិណ្ឌ​ជិត​ឈាន​ចូល​មក​ហើយ ភាគ​ច្រើន​គ្នា​យើង​មួយ​ចំនួន​ច្បាស់​មាន​ការ​ជួប​ជុំ​គ្រួសារ​បន្តិច​បន្តួច បន្ទាប់​ពី​ត្រលប់​មក​ពី​វត្ត​វ៉ា​វិញ។ ទោះ​ជា​យ៉ាង​ណា​ក៏​ដោយ យើង​មិន​ត្រូវ​ភ្លេច​ការពារ​ខ្លួន និង​មនុស្ស​ជាទី​ស្រលាញ់​របស់​យើង​ពី​ជំងឺ​កូវីដ-១៩ ឬ​វីរុស​បំប្លែង Delta ឡើយ ពិសេស​សុខភាពកូន​តូច​ៗ ព្រោះ​វា​ក៏​មាន​ហានិភ័យ​ខ្ពស់​ក្នុង​ការ​ឆ្លង​វីរុស​នេះ មិន​ថា​ជួប​ជុំ​មនុស្ស​តិច ឬ​ច្រើន​ក្ដី។ បើ​ប្រៀប​ធៀប​នឹង​មនុស្ស​ធំ រាងកាយ​កូន​ក្មេង​អាច​ទប់​ទល់​នឹង​វីរុស​កូវីដ-១៩ បាន​ល្អ​ជាង ហើយ​សុខភាព​ក្មេង​ក៏​មិន​ងាយ​ទ្រុឌ​ទ្រោម​ដូច​សុខភាព​មនុស្ស​ធំ​ដែរ ក្រោយ​ឆ្លង​វីរុស​កូវីដ-១៩។ នេះ​បើ​តាម​ការ​បញ្ជាក់​របស់​មជ្ឈមណ្ឌល​ទប់ស្កាត់ និង​ប្រយុទ្ធ​ជំងឺ​ឆ្លង​អាមេរិក (CDC) ។ កម្មវិធីពិនិត្យ​គ្រោះថ្នាក់ជំងឺកូវីដ-១៩ អនឡាញ​ ស្រប​គ្នា​នេះ ដើម្បី​ការពារ​សុខភាព​កុមារ​ពី​ជំងឺ​ផ្លូវ​ដង្ហើម​ដ៏​កាច​សាហាវ​នេះ កម្ពុជា​យើង​បាន​អនុញ្ញាត​ឲ្យក្មេង​ក្រោម​អាយុ១២ ដល់​ក្រោម ១៨ឆ្នាំ ចាក់​វ៉ាក់សាំង​កូវីដ-១៩ តាំង​ពី​ថ្ងៃទី០១ សីហា ២០២១​មក​ម្ល៉េះ។ យ៉ាង​នេះ​ក្ដី អា​អូន​ក្រោម​១២​ឆ្នាំ និង​ក្មេង​ៗ​មួយ​ចំនួន​ដែល​មិន​ទាន់​បាន​ទទួល​វ៉ាក់សាំង​នៅ​តែ​ប្រឈម​ការ​ឆ្លង​ជំងឺ​នេះ ហេតុ​នេះ​ម៉ាក់​ប៉ា​គួរ​តែ​ចេះ​ពី​វិធានការ​ការ​ពារ​សុខភាព​កូន​ៗ​ពី​ការ​ឆ្លង​មេរោគ​កាច​សាហាវ​ដូច​ខាង​ក្រោម៖ ១. ប្រាកដ​ថា​កូន​ៗ​លាង​ដៃ​បាន​ត្រឹម​ត្រូវ​ជាមួយ​សាប៊ូ នឹង​ទឹក​ស្អាត​ញឹក​ញាប់ តាម​ដែល​អាច​ធ្វើ​ទៅ​បាន។ នេះ​បើ​តាម​ការ​ណែនាំ​របស់​វេជ្ជបណ្ឌិត Maria Van Kerkhove បម្រើ​ការ​នៅ​អង្គការ​សុខភាព​ពិភពលោក(WHO) ។ ២. ម៉ាក់​ប៉ា​អាច​ប្រើ​អាល់កុល​លាង​ដៃ​កូន​បាន ប៉ុន្តែ​បើ​តាម​ការ​លើក​ឡើង​របស់​ American Academy of Pediatrics (AAP) អះអាង​ថា ក្មេង​ៗ​ក្រោម​អាយុ ៥​ឆ្នាំ​មិន​គួរ​ប្រើ​ទេ ព្រោះ​អាច​ពុល យក​ល្អ​លាង​នឹង​សាប៊ូ  […]

ស្វែងរក​បន្ថែម​ទៀត ជំងឺឆ្លង អត្ថបទ

ជំងឺឆ្លង

ស្រប​គ្នា​ជាមួយ​ការ​ពាក់​ម៉ាស និង​រក្សា​គម្លាត ការ​លាង​ដៃ​ជាមួយ​អាល់កុល ជែល ឬ​សាប៊ូ និង​ទឹក​ស្អាត ជា​វិធី​ចាំបាច់​សម្រាប់​ការពារ​យើង​ឆ្លង​វីរុស​កូវីដ-១៩ ដែល​នេះ​ជា​ការ​ណែនាំ​ពី​ក្រសួង​សុខាភិបាល និង​អង្គការ​សុខភាព​ពិភពលោក (WHO)។ ប៉ុន្តែ ចំពោះ​ការ​ឲ្យ​អា​អូន​តូចៗ​ប្រើ​អាល់កុល ឬ​ជែល​លាង​ដៃ ត្រូវ​បាន​អ្នក​ជំនាញ​អះអាង​ថា មិន​មាន​សុវត្ថិភាព​ចំពោះ​ក្មេង និង​មិន​គួរ​ឲ្យ​ក្មេង​ប្រើ​ទេ។ ហេតុ​អ្វី​បាន​ទារក និង​កូន​ក្មេង​មិន​អាច​ប្រើ​អាល់កុល ឬ​ជែល​លាង​ដៃ​បាន? វា​ជា​រឿង​ចាំ​បាច់​ដល់​ម៉ាក់​ប៉ា​គួរ​ដឹង​ថា យើង​មិន​គួរ​ឲ្យ​កូន​តូច​យើង​ប្រើ ឬ​លេង​ជាមួយ​​ជែល ឬ​អាល់កុល​លាង​ដៃ​ទេ។ ព្រោះ​កូន​ក្មេង​អាច​ពុល​នឹង​ជាតិ​អាល់កុល​ផ្ទុក​ក្នុង​ជែល​លាង​ដៃ​បាន ពិសេស​បើ​អា​អូន​ជ្រុល​ផឹក​អាល់កុល​នោះ។ នេះ​បើ​តាម​ការ​លើក​ឡើង​របស់​ American Academy of Pediatrics (AAP)។ យោង​តាម​លោក​ស្រី Patricia Garcia ឯកទេស​ជំងឺ​កុមារ​នៃ​មជ្ឈមណ្ឌល​វេជ្ជសាស្ត្រ​កុមារ Connecticut នៃ​សហរដ្ឋអាមេរិក ឲ្យ​ដឹង​ថា សូម្បី​តែ​កូន​ក្មេង​ដាក់​ដៃ​ចូល​មាត់ ឬ​បៀម​ដៃ​ក្រោយ​ពេលលាង​ដៃ​ហើយ​អាច​បណ្ដាល​ឲ្យ​ក្មេង​ពុល​នឹង​អាល់កុល​បាន ពិសេស​បើ​កូន​ដាក់​ដៃ​ចូល​មាត់​ពេល​ដៃ​នៅ​សើម​ពី​ជាតិ​អាល់កុល​នោះ។ ជែល ឬ​ទឹក​អាល់កុល​លាង​ដៃ​ខ្លះ​ផលិត​ឡើង​សម្រាប់​កុមារ​ប្រើ ក៏​ប៉ុន្តែ​ភាគ​ច្រើន​វា​មិន​មាន​ផ្ទុក​ជាតិ​អាល់កុល​ទេ ជា​ហេតុ​បណ្ដាល​ឲ្យ​វា​គ្មាន​ប្រសិទ្ធភាព​ទប់​ទល់​នឹង​ពពួក​បាក់តេរី និង​វីរុស​ផ្សេង​ៗ​រួម​ទាំង​វីរុស SARS-CoV-2 ដែរ។ បន្ថែម​ពី​លើ​នេះ ជែល ឬ​ទឹក​អាល់កុល​សម្រាប់​កុមារ​មាន​ផ្ទុក​សារធាតុ Benzalkonium chloride ដែល​អាច​ធ្វើ​ឲ្យ​ពុលបាន​បើ​លេប​ចូល​ក្នុង​ខ្លួន។ AAP បាន​ឲ្យ​ទៀត​ថា កូន​ក្មេង​មាន​អាយុ​លើ​២៤ខែ អាច​ប្រើ​ជែល ឬ​អាល់កុល​លាង​ដៃ​បាន ប៉ុន្តែ​ក្នុង​លក្ខខណ្ឌ​ដែល​ម៉ាក់​ប៉ា​អាច​ចាំ​ឃ្លាំ​មើល​កូន​បាន​ដិត​ដល់។ […]

ជំងឺឆ្លង

វីរុស​កូវីដ-១៩ អាច​ឆ្លង​នៅ​ពេល​មនុស្ស​ដក​ដង្ហើម និយាយ ក្អក ឬ​កណ្តាស់។ នៅ​ពេល​នរណា​ម្នាក់​ពាក់​របាំង​មុខ ឬ​ម៉ាស វា​អាច​ការពារ​វីរុស​នេះ​ពី​មនុស្ស​ម្នាក់​ទៅ​ម្នាក់​ទៀត។ នេះ​ជាការ​បញ្ជាក់​ពី​អង្គការសុខភាពពិភពលោក (WHO) និង​ក្រសួង​សុខាភិបាល ព្រោះ​សូម្បី​តែ​មនុស្ស​ដែល​មាន​អារម្មណ៍​ធូរ​ស្រាល និង​មិន​មាន​រោគ​សញ្ញា អាច​មាន​ផ្ទុក​វីរុស​នេះ និង​ចម្លង​ទៅ​អ្នក​ដទៃ​ដោយ​មិនដឹងខ្លួន។ ការ​ពាក់​ម៉ាស់ ឬ​របាំង​មុខ ក៏​អាច​បញ្ឈប់​វីរុស​កូវីដ-១៩ ​ឆ្លង​ដល់​ខ្លួន​យើង ហើយ​ប្រសិន​បើ​មនុស្ស​គ្រប់​គ្នា​ពាក់​ម៉ាស នៅ​ទី​សាធារណៈ​មនុស្ស​មាន​ភាគ​រយ​ឆ្លង​តិច។ ដោយសារ​ក្មេង​អាយុ​ក្រោម ២ ឆ្នាំ មិន​អាច​ពាក់​របាំងមុខ ឬ​ម៉ាស​បាន អាអូន​ត្រូវ​បាន​ការពារ​ពី​ការ​ឆ្លង​ដែរ ព្រោះ​មនុស្ស​នៅ​ជុំវិញ​ខ្លួន​មាន​ពាក់​ម៉ាស់។ ទារក និង​ក្មេង​ទើប​ចេះ​ដើរ​តេះ​តះ​អាយុ​ក្រោម ២ ឆ្នាំ​ មិន​គួរ​ពាក់​របាំង​មុខ ឬ​ម៉ាស់​ទេ​ព្រោះ៖ ១. កូន​ក្មេង​មាន​ផ្លូវ​ដង្ហើម​តូច ដូច្នេះ​ការ​ដក​ដង្ហើម​តាម​រយៈ​ម៉ាស ឬ​របាំង​មុខ​ធ្វើ​ឲ្យ​ពិបាក​ដល់​កូន ២. ប្រសិន​បើ​វា​ពិបាក​សម្រាប់​អា​អូន​ដកដង្ហើម ហើយ​មិន​អាច​ប្រាប់​យើង​ឲ្យ​ដឹង ឬ​យក​ម៉ាសចេញ​ដោយ​ខ្លួន​ឯង​ទេ អា​អូន​អាចថប់ដង្ហើម ៣. ម៉ាស់ធ្វើ​ដោយ​ខ្លួន​ឯង​អាច​មាន​កម្ទេច​កំណាត់​ដែល​កូន​អាច​ស្លាក់​បាន​ដូចជា កំណាត់ ឬ​ខ្សែ​កៅស៊ូ ៤. កូន​ៗទំនង​ជា​នឹង​ព្យាយាម​យក​ម៉ាស់ចេញ​ពី​មុខ ដែល​បណ្តាល​ឲ្យ​ដៃ​ប៉ះ​មុខ​របស់​ពួកគេ​ច្រើន។ នេះ​អាច​បង្កើន​ហានិភ័យ​ក្នុង​ការ​ឆ្លង​វីរុស​វិញ ៥. បង្កើនហានិភ័យបញ្ហាទារកស្លាប់ភ្លាម (SIDS)។ យើង​អាច​ការពារ​កូន​តូច​បាន​ដោយ​ចៀស​វាង​ហ្វូង​មនុស្ស​ច្រើន និង​រក្សា​ចម្ងាយ​សុវត្ថិភាព (យ៉ាង​ហោច​ណាស់ ៦ ជំហាន) ពី​មនុស្ស​ផ្សេង​ទៀត​ពេល​ចេញ​ពី​ផ្ទះ។ លាង​ដៃ​ឲ្យ​ស្អាត និង​ព្យាយាម​កុំ​ប៉ះមុខ ច្រមុះ […]

ជំងឺឆ្លង

ជា​ទូទៅ​ក្រោយ​ពេល​ចេញ​ពី​ពេទ្យ ទារក​ទើប​នឹង​កើត​តម្រូវ​ឲ្យ​ម៉ាក់​ប៉ា​ជូន​ទៅ​មន្ទីរពេទ្យ​តាម​ការ​ណាត់​របស់​គ្រូពេទ្យ ដើម្បី​ពិនិត្យ​មើល​សុខភាព ការ​លូតលាស់ ឬ​ផ្ដល់​វ៉ាក់សាំង​ឲ្យ​អា​អូន។ តែ​នៅ​ក្នុង​ពេល​ផ្ទុះ​កូវីដ-១៩​ បែប​នេះ មិន​ថា​ទៅ​ទី​ជិត ឬ​ឆ្ងាយ​ទេ យើង​តែង​តែ​ខ្លាច​ឆ្លង​ជំងឺ​នេះ ទាំង​ខ្លួន​ឯង និង​ទាំង​កូន។ ហេតុ​នេះ ខាង​ក្រោម​ជា​ការ​ថែទាំ​ទារក​ទើប​កើត​ ណែនាំ​ពី CDC ​អាមេរិក ​ដែល​ម៉ាក់ប៉ា​គួរ​ដឹង ពេល​នាំ​អា​អូន​ទៅ​ពេទ្យ ឬ​ទៅ​ក្រៅ​ម្ដងៗ។ ១. មិន​គួរ​ប្រើ​របាំង​មុខ ឬ​ម៉ាស់​គ្រប​មុខ​កូន កុមារ​ដែល​មាន​អាយុ​ក្រោម​២ឆ្នាំ មិន​គួរ​ពាក់របាំងមុខទេ របាំង​មុខ ឬ​ម៉ាស់​អាច​បង្កើន​ហានិភ័យ​ទារក​ស្លាប់​ភ្លាមៗ (SIDS) ព្រោះ​អាច​ធ្វើ​ឲ្យ​ថប់​ដង្ហើម​កូន ២. ស្គាល់​ពី​រោគ​សញ្ញា​កូវីដ-១៩​ លើ​ទារក ទារក​មួយ​ចំនួន​មាន​រោគ​សញ្ញា​តិច​តួច​ពេល​ឆ្លង សម្គាល់​មើល​សញ្ញា​ក្ដៅ​ខ្លួន ក្អក ហៀរ​សម្បោរ ឬ​ពិបាក​ដក​ដង្ហើម និង​ប្រាប់​ទៅ​ខាង​មន្ទីរពេទ្យ​ពី​រោគ​សញ្ញា​កូន ករណី​ទារក​ឈឺ​ធ្ងន់​ក្រោយ​ឆ្លង​កូវីដ-១៩ កម្រ​មាន​ណាស់ លើក​ឡើង​តែ​ទារក​មាន​ជំងឺ​ប្រចាំ​កាយ ឬ​កើត​មិន​គ្រប់​ខែ។ល។ ៣.ពិនិត្យ​មើល​សុខភាព​កូន​ឲ្យ​គ្រប់​សព្វ ជា​ទូទៅ ការ​ពិនិត្យ​ទារក​ទើប​កើត​ត្រូវ​ធ្វើ​ឡើង​ដោយ​ផ្ទាល់ ដើម្បី​ឲ្យ​អ្នក​ផ្តល់​សេវា​ថែ​ទាំ​សុខភាព​កូន​របស់​យើង​អាច៖ ពិនិត្យ​មើល​សុខភាព​ទូទៅ​របស់​កូន ពិនិត្យ​មើល​ការ​លូតលាស់ និង​ការ​ញ៉ាំ​អាហារ​របស់​កូន ពិនិត្យ​រក​មើល​ជំងឺ​ខាន់​លឿង បន្ថែម​ពី​លើនេះ ម៉ាក់​ប៉ា​ក៏​ត្រូវធ្វើតាមការណែនាំពីក្រសួងសុខាភិបាល ដើម្បីការពារកូវីដ-១៩ ជាពិសេសពេលចេញក្រៅជាមួយអាអូន ទោះទៅពេទ្យ ឬ​កន្លែងណាក៏ដោយ គឺត្រូវរក្សាគម្លាតពីអ្នកដទៃ ដើម្បីការពារខ្លួនយើងផ្ទាល់ និងអាអូន។

ជំងឺឆ្លង

តាម​ CDC ​របស់អាមេរិកឲ្យ​ដឹង​ថា រាងកាយ​កូន​ក្មេង​អាច​ទប់​ទល់​នឹង​វីរុស​កូវីដ-១៩ បាន​ល្អ​ជាង​រាង​កាយ​មនុស្ស​ធំ ហើយ​វីរុស​កូវីដ-១៩ ក៏​អាច​ធ្វើ​ទុក្ខ​លើ​កូន​ក្មេងខ្លាំង​ដូច​មនុស្ស​ធំ រហូត​គំរាម​កំហែង​ដល់​ជីវិត​។ ពេល​ក្មេង​ឆ្លងជំងឺ​កូវីដ-១៩ អា​អូន​ខ្លះ​ចេញ​រោគ​សញ្ញា​តិច ខ្លះ​ទៀត​ស្ទើរ​តែ​គ្មាន​រោគ​សញ្ញា​ឲ្យ​ដឹង​ផង។ ប៉ុន្តែក្នុង​ករណី​មួយ​ចំនួន ពេល​អា​អូន​កើត​ជំងឺ​កូវីដ-១៩ ​ហើយ អាច​វវិត្ត​ទៅ​ជា​ជំងឺ​រលាក​ពហុ​ប្រព័ន្ធ ​(MIS-C) គ្រោះ​ថ្នាក់​ដល់​សុខភាព​។ អ្វី​ទៅ​ជា​ជំងឺ​រលាក​ពហុ​ប្រព័ន្ធ (MIS-C) លើ​ក្មេង? ជំងឺ​រលាក​ពហុ​ប្រព័ន្ធ ឬ​រលាក​គ្រប់​ប្រព័ន្ធ​ទាំង​អស់​ក្នុង​រាងកាយ ជា​ជំងឺ​កម្រ​មួយ​ដែល​អាច​បណ្ដាល​ឲ្យ​ក្មេង​កើត​ជំងឺ​នេះ​ធ្លាក់​ខ្លួន​ឈឺ​ធ្ងន់​ធ្ងរ​។ ជំងឺ ​MIS-C នេះ ស្រដៀង​នឹង​ជំងឺ​កាវ៉ាសាគី (Kawasaki Disease) ដែល​អាច​ធ្វើ​ឲ្យ​សរសៃ​ឈាម​រលាក បណ្ដាល​ឲ្យ​ខូច​បេះ​ដូង​។ កុមារ​ដែល​មាន​ជំងឺ​ MIS-C ភាគ​ច្រើន​គ្រុនក្តៅ (សីតុណ្ហភាព ៣៨ អង្សាសេ ឬ​ខ្ពស់​ជាង​នេះ) មាន​រយៈ​ពេល​ច្រើន​ថ្ងៃ​ រួម​ជាមួយ​រោគ​សញ្ញា​ផ្សេង​ទៀត។ រោគសញ្ញា​ទូទៅ​ផ្សេង​ទៀត​រួមមាន៖ ឆាប់​ខឹង ឬ​មិន​សូវ​លេង​ច្រើន​ដូច​ធម្មតា ឈឺ​ចុក​ពោះ រាក​រូស ក្អួត ឡើង​កន្ទួល​ក្រហម ភ្នែក​ឡើង​ពណ៌​ផ្កា​ឈូក ឬ​ពណ៌​ក្រហម មិន​សូវ​ញ៉ាំ​អាហារ មាត់​ឡើង​ក្រហម ហើយ​ប្រេះ ឬ​អណ្ដាត​ឡើង​ពកៗ​ដូច​ផ្លែ​ស្ដ្រប៊ើរី ហើម​ដៃ ជើង (ស្បែក​អាច​មាន​ពណ៌​ក្រហម)។ ជំងឺ​ MIS-C នេះ […]

ជំងឺឆ្លង

ជំងឺ​ម៉េឡូអ៊ីតដូស (Melioidosis) គឺជា​ជំងឺ​ឆ្លង​ដែល​បណ្ដាល​មក​ពី​បាក់តេរី​ម្យ៉ាង​រស់​នៅ​ក្នុង​ដី និង​ទឹក​ឈ្មោះ បូក​ខូលដេរ្យ៉ា ផ្សឺដូម៉ាឡី (Burkholderia pseudomallei) ដែល​កើត​ឡើង​នៅ​អាស៊ី​តំបន់​ត្រូពិក ព្រោះ​មាន​អាកាសធាតុ​ក្ដៅ​សើម​ងាយ​ស្រួល​ជួយ​ឲ្យ​មេរោគ​កកើត និង​លូតលាស់។ លោក​វេជ្ជបណ្ឌិត ហ៊ាង រតនា បាន​ឲ្យ​ដឹង​ថា ការ​ឆ្លង​រោគ​តាមរយៈ ការ​ជ្រៀត​ចូល​នៃ​មេរោគ​នៅ​តាម​កន្លែង​ដែល​ស្បែក​មាន​ការ​ដាច់​រលាត់ តាម​រយៈ​ផ្លូវ​ដង្ហើម ឬ​តាម​រយៈ​ផ្លូវ​អាហារ។ ចំពោះ​រោគសញ្ញាដែល​បញ្ជាក់​ថា​នរណា​កើត​ជំងឺ​ម៉េឡូអ៊ីតដូស​នេះ វា​ចេញ​តាម​កន្លែង​បង្ក​រោគ ​មាន​ន័យ​ថា​ប្រសិនបើ​ស្បែក​មាន​បញ្ហា​ដាច់​រលាត់ ហើយ​ឆ្លង​វា​អាច​បង្ក​រោគ​ម្ដុំ​ស្បែក​នោះ​ធ្វើឲ្យ​ឈឺ ក្ដៅ ហើម រលួយ រលាក​ជាដើម។ បើ​វា​ឆ្លង​តាម​ច្រមុះ​វា​មាន​បង្ក​ឲ្យ​រលាក​សួត ហើយ​មិន​ថា​ចូល​តាម​ផ្លូវ​ណា​ទេ ពេល​ចូល​ដល់​ចរន្ត​ឈាម​វា​បង្ក​គ្រោះថ្នាក់​ចំពោះ​សុខភាព។ ជាទូទៅ​ពេល​ឆ្លង​ចូល ៤-៦ សប្ដាហ៍​ទើប​ចេញ​រោគសញ្ញា ហើយ​សម្រាប់​អ្នក​មាន​ប្រព័ន្ធ​ការពារ​រាងកាយ​រឹងមាំ​ ២-៣ ខែ​ទើប​ចេញ​រោគសញ្ញា។ វេជ្ជបណ្ឌិត​ឯកទេស​ជំងឺ​ទូទៅ​រូប​នោះ​បាន​ឲ្យ​ដឹង​ថា រោគវិនិច្ឆ័យ​ត្រូវ​បាន​បញ្ជាក់​ដោយ​ការ​បណ្ដុះ​មេរោគ ដែល​មាន​នៅ​ក្នុង​ឈាម ខ្ទុះ ទឹកនោម និង​សំណាក​ផ្សេងៗ។ ដូចនេះ​ដើម្បី​ចៀសវាង​កើត​ជំងឺ ម៉េឡូអ៊ីតដូស​ត្រូវ​ផឹក​ទឹក​ដែល​ដាំ​ពុះ ហើយ​ប្រទេស​កម្ពុជា​កំពុងតែ​ជួប​ប្រទះ​បញ្ហា​ធ្លាក់​ភ្លៀង និង​ទឹក​ជំនន់​ទៀត​នោះ​សូម​កុំ​លេង​ទឹក ព្រោះ​ទឹក​គគ្រិច​មាន​ទាំង​សំរាម និង​លាមក​ដែល​កង្វក់ ងាយ​ឲ្យ​មេរោគ​រស់នៅ​បាន។ ចំពោះ​កុមារ​នៅ​កម្ពុជា​តាម​ទី​ជនបទ ដែល​ភាគ​ច្រើន​ប្រឈម​នឹង​ការ​កើត​ជំងឺ​នេះ​រួមមាន ព្រៃវែង ស្វាយរៀង តាកែវ កំពង់ស្ពឺ និង​សៀមរាប​ជាដើមដែល​ឈឺ​ជំងឺ​នេះ​ក្នុង​រដូវ​ទឹក​ជំនន់ ឬ​រដូវ​ភ្លៀង​ធ្លាក់ ព្រោះ​មេរោគ​អាច​រស់នៅ​ក្នុង​ទឹក​ […]

ជំងឺឆ្លង

នៅពេលមានភ្លៀងធ្លាក់ ទឹកលិច ធ្វើឲ្យដីសើម ក្មេងៗអាចនឹងកើតជំងឺឈ្មោះ មេឡូអ៊ីដ (Melioidosis )។ លោកវេជ្ជបណ្ឌិត ហេង សុទ្ធី អនុប្រធានមន្ទីរពេទ្យគន្ធបុប្ផា នៅរាជធានីភ្នំពេញ បានឲ្យដឹងថា ជំងឺ Melioidosis នេះ ត្បិតតែមិនសូវកើតមានញឹកញាប់ដូចជំងឺគ្រុនឈាម ឬជំងឺដទៃទៀត តែបើក្មេងកើតមានជំងឺនេះធ្ងន់ធ្ងរខ្លាំង អាចប៉ះពាល់ដល់អាយុជីវិត និងពិបាកក្នុងការព្យាបាល ហើយការព្យាបាលមានរយៈពេលយូររហូតដល់ច្រើនខែ។ លោកវេជ្ជបណ្ឌិតបានបន្តថា ជំងឺ Melioidosis បង្កឡើងដោយសារបាក់តេរី Burkholderia pseudomallei រស់នៅនឹងដីសើម ហើយកុមារនៅតាមជនបទ ដែលភាគច្រើនប្រឈមនឹងការកើតជំងឺនេះរួមមាន ព្រៃវែង ស្វាយរៀង តាកែវ កំពង់ស្ពឺ និងសៀមរាបជាដើម។ "យើងដឹងហើយថា កុមារនៅតាមជនបទយើងនៅតែនឹងដី ដូច្នេះមេរោគហ្នឹងឆ្លងមកក្នុងខ្លួនតាមរយៈការលេងដី ការផឹកទឹកមិនស្អាត។ ជំងឺនេះធ្ងន់ធ្ងរបំផុតឲ្យកុមារហើមសួតខ្លាំង រលាកសួតធ្ងន់ធ្ងរ ក្រៅនោះអាចចេញជាបូសកូនកណ្តុរ ជាជំងឺមួយធ្ងន់ អាចប៉ះពាល់ដល់ជីវិតកុមារ ហើយពិបាកព្យាបាលទៀត"។ លោកវេជ្ជបណ្ឌិត ហេង សុទ្ធី រៀបរាប់។ លោកវេជ្ជបណ្ឌិតថា រោគសញ្ញាជំងឺ Melioidosis ទម្រង់ធ្ងន់ ពិសេសហើមសួត (Pneumonia) និងមេរោគបាក់តេរីចូលក្នុងឈាម (Septic […]

ជំងឺឆ្លង

អា​អូន​តូច​ៗ​ងាយ​ឆ្លង​មេរោគ​ណាស់ ដោយសារ​សុខភាព​នៅ​មិន​ទាន់​មាំ​ទាំ​ស្រួល​បួល ហើយ​អា​អូន​ចូល​ចិត្ត​យក​របស់​ដាក់​មាត់​មិន​ដឹង​កខ្វក់ ឬ​ស្អាត​ទេ។ ជួន​កាល​មេរោគ​អស់​នោះ​អាច​គ្រាន់​តែ​ធ្វើ​ឲ្យ​កូន​រាក ក្ដៅ​ខ្លួន​ឈឺ​ល្មមៗ​ទេ តែ​ពេល​ខ្លះ​វា​អាច​បណ្ដាល​ឲ្យ​អា​អូន​កើត​ជំងឺ​រលាក​ថ្លើម​ប្រភេទ A ​ជា​ដើម។ ជំងឺ​រលាក​ថ្លើម​ប្រភេទA គឺ​ជា​ជំងឺ​ឆ្លង​ដែល​បង្ក​ឡើង​ដោយ​វីរុស Piconaviridae។ នេះ​បើ​តាម​ការ​ឲ្យ​ដឹង​របស់​លោក​ស្រី​វេជ្ជបណ្ឌិត កុសល កណិការ ឯក​ទេស​ជំងឺ​កុមារ សញ្ញាប័ត្រ​ពី​បារាំង។ ជំងឺ​រលាក​ថ្លើម​ប្រភេទ​ A អាច​ចម្លង​ពី​មនុស្ស​ម្នាក់​ទៅ​មនុស្ស​ម្នាក់​ទៅ​ម្នាក់​តាម​មាត់។ យើង​គ្រប់​គ្នា មិន​ថា​ចាស់ ឬ​ក្មេង​អាច​ឆ្លង​ជំងឺ​នេះ​តាម​រយៈ​ការ​ញ៉ាំ​ចំណី​អាហារ ការ​ផឹក​ទឹក បន្ទាប់​ពី​បាន​ប៉ះ​កាន់​វត្ថុ​ផ្សេងៗ ដោយ​ប្រើ​ដៃ​មិន​ស្អាត មាន​ជាប់​មេរោគ​នេះ។ ជំងឺ​រលាក​ថ្លើម​ប្រភេទA នេះ​ភាគ​ច្រើន​កើត​ទៅ​លើ​ទារក រហូត​ដល់​ក្មេង​មាន​អាយុ​៦​ឆ្នាំ។ លោក​ស្រី​បន្ត​ថា ក្មេង​ដែល​មាន​ជំងឺ​នេះ​មិន​សូវ​ចេញ​រោគ​សញ្ញា​ឲ្យ​ដឹង​ទេ ជា​ពិសេស​ទារក ពោល​គឺ ក្មេង​កាន់​តែ​តូច​ដែល​កើត​ជំងឺ​រលាក​ថ្លើម​ប្រភេទ A កាន់​តែ​គ្មាន​រោគ​សញ្ញា​ឲ្យ​ដឹង ទើប​ពេល​ខ្លះ អា​អូន​អាច​ចម្លង​មេរោគ​ទៅ​ឲ្យ​ក្មេង​ដទៃ ម៉ាក់​ប៉ា ឬ​អ្នក​មើល​ថែ​ដោយ​គ្មាន​អ្នក​ណា​ដឹង​មុន​បាន។ តែ​ប្រសិន​បើ​ក្មេង​ធំ ឬ​មនុស្ស​ចាស់​កើត​ជំងឺ​នេះ​វិញ យើង​អាច​ដឹង​បាន​តាម​អាការៈ​ដូច​ជា៖ - ក្ដៅ​ខ្លួន - អស់​កម្លាំង - ក្អួត ចង្អោរ - ថយ​ចុះ​ចំណង់​នៃ​ការ​ញ៉ាំ​អាហារ - ចុក​ពោះ - រាករូស - រមាស់​ស្បែក និង​ស្បែក​លឿង (ជាទូទៅ ឃើញ​មាន ១សប្ដាហ៍​ក្រោយ​រោគសញ្ញា​ផ្សេងៗ)។ ចំពោះ​ក្មេង​ធំ និង​មនុស្ស​ធំ […]

ជំងឺឆ្លង

ឪម៉ាល់​ជា​សត្វ​មានពិសខ្លាំង ចូល​ចិត្ត​ធ្វើ​សំបុក​ជា​រន្ធ​តូចៗ​នៅ​រួម​គ្នា។ ក្មេង​មួយ​ចំនួនៗ ពិសេស​នៅ​ទី​ជនបទ ពេល​ឃើញ​សម្បុក​សត្វ​ឪម៉ាល់​តែ​គប់​លេង ឬ​ពេល​ខ្លះ​មិន​គប់​ទេ តែ​ទៅ​លេង​ក្បែរ​នោះ។ ការ​លេង​ក្បែរ ឬ​គប់​សម្បុក​ ឪម៉ាល់​អាច​ចេញ​មក​ទិច បង្ក​គ្រោះ​ថ្នាក់​ធ្ងន់ធ្ងរ​ដល់​ក្មេង ហើយ​បើ​វា​ទិច​ច្រើន​ទ្រនិច​អាច​បណ្តាល​ឲ្យ​ស្លាប់។ បើ​តាម​ការ​ផ្សព្វ​ផ្សាយ​នៅ​លើ​ផេក​របស់ Dr. Beat Richner ដែល​ជា​ស្ថាបនិក​មន្ទីរពេទ្យ​គន្ធបុប្ផា មាន​ករណី​ក្មេង​ស្រី​តូច អាយុ ៥ឆ្នាំម្នាក់ មក​ពី​ខេត្ត​ស្វាយរៀង ត្រូវ​ហ្វូង​សត្វ​ឪម៉ាល់ទិច ចំនួន ២៥មេ បណ្តាល​ឲ្យ​សន្លប់​ចំនួន ៥ថ្ងៃ ដោយសារ​ពិស​ឪម៉ាល់​ជ្រាប​ចូល​ក្នុង​ឈាម ធ្វើ​ឲ្យ​ហើម​ខួរក្បាល រលាយ​ជាលិកា​សាច់ដុំ រលាក​ខ្សោយ​ថ្លើម ពុល​តម្រង​នោម​មិន​ដំណើរ​ការ និង​ហើម​សួត​យ៉ាង​ធ្ងន់ធ្ងរ។ បច្ចុប្បន្ន​កុមារីរូប​នោះ​បាន​ក្រុម​គ្រូពេទ្យ​នៃ​មន្ទីរពេទ្យ​គន្ធបុប្ផា​ជួយ​សង្គ្រោះ ដោយ​វិធី​លាង​ឈាម​តាម​ស្រោម​ភ្នាស​ពោះវៀន អស់រយៈពេល ២៣ថ្ងៃ និង​សម្រាក​ពេទ្យ​អស់ ៣៣ថ្ងៃ។ តើត្រូវជួយសង្គ្រោះក្មេងឪម៉ាល់ទិចដោយរបៀបណា? ឱសថការី កឹម កាណែល បានផ្តល់ជាដំបូន្មានថា បើឪម៉ាល់ទិចក្មេង ត្រូវ​លាង​សម្អាត​កន្លែង​សត្វទិចជាមួយ​សាប៊ូ និង​ទឹក បន្ទាប់​មក​លាប​អាល់កុល អេទែរ (Either alcohol) ឬ​ទឹក Peroxide។ ដើម្បី​បន្ថយអា​ការៈ​ហើម និង​ជួយ​កុំឲ្យ​រមាស់​ស្បែក បន្ទាប់​ពី​ទិច​រួច សូម​ព្យាយាមស្អំទឹកក្តៅលើកន្លែងសត្វទិច ឬប្រេងលាប ​ដើម្បី​បន្ថយ​ការ​រមាស់-ហើម និងបំបាត់ការឈឺចាប់ […]

ជំងឺឆ្លង

កូន​​កើត​ជំងឺ​គ្រុន​ឈាម ជា​ក្តី​បារម្ភ​របស់​ម៉ាក់ប៉ា​គ្រប់រូប ដែល​ពេល​ខ្លះ​នៅ​ដំណាក់​កាល​ដំបូងៗម្នាក់ៗ​មិន​ដឹង​ទាំង​ថា កូន​កើត​ជំងឺ​គ្រុន​ឈាម​ផង។ អនុ​ប្រធាន​មន្ទីរពេទ្យ​គន្ធបុប្ផា នៅ​រាជធានី​ភ្នំពេញ លោក​វេជ្ជបណ្ឌិត ហេង សុទ្ធី នឹង​លម្អិត​ពី​មូលហេតុ​សំខាន់​៤​យ៉ាង ជំរុញ​ក្មេង​កើត​ជំងឺ​គ្រុន​​ឈាម​មាន​សភាព​ធ្ងន់ធ្ងរ ដែល​ករណី​ខ្លះ​ក្រុម​គ្រូពេទ្យ​មិន​អាច​ជួយ​សង្គ្រោះ​បាន។ ១. ភាព​ធ្ងន់ធ្ងរ​នៃ​ជំងឺ​គ្រុន​ឈាម ករណី​នេះ​សំដៅ​ទៅ​អាការៈ រួម​ទាំង​សុខភាព​របស់​ក្មេង​ដែល​កើត​ជំងឺ​គ្រុនឈាម បើ​ក្មេង​កើត​ជំងឺ​នេះ​ក្នុង​សភាព​ធ្ងន់ធ្ងរ​ហើយ ក្រុម​គ្រូពេទ្យ​ពិបាក​ក្នុង​ការ​ជួយ​សង្គ្រោះ​ជីវិត​ណាស់។ ២. ឪពុក​ម្តាយ​យក​កូន​មក​ពេទ្យ​យឺត​ពេល ដោយ​ហេតុ​ថា រោគ​សញ្ញា​ជំងឺ​គ្រុន​ឈាម​ស្រដៀង​នឹង​រោគ​សញ្ញា​ជំងឺ​ផ្សេង​ទៀត បែប​នេះ​ទើប​ធ្វើ​ឲ្យ​ឪពុកម្តាយ​មួយ​ចំនួន​យក​កូន​មក​ពេទ្យ​យឺត​ពេល។ ម្យ៉ាង​វិញ​ទៀត នៅ​អំឡុង ២-៣ ដំបូង កូន​ក្តៅ​ខ្លួន ម៉ាក់ប៉ា​ដាក់​ថ្នាំ​បញ្ចុះ​កម្តៅ​ទៅ​កូន​ត្រជាក់​វិញ គិត​ថា កូន​ជា​ហើយ តែ​តាម​ពិត នោះ​ជា​ដំណាក់កាល​ទី២ នៃ​ជំងឺ​គ្រុន​ឈាម ហើយ​ក៏​ជា​ដំណាក់​កាល​ធ្ងន់ធ្ងរ​ដែរ។ ៣. យក​កូន​ទៅ​ព្យាបាល​ជាមួយ​គ្រូពេទ្យ​គ្មាន​ជំនាញ យក​កូន​ទៅ​ព្យាបាល​ជាមួយ​គ្រូពេទ្យ​ដែល​មិន​មាន​ជំនាញ​ច្បាស់​លាស់​ក្នុង​ការ​ព្យាបាល​ជំងឺ​គ្រុន​ឈាម ក៏​ជា​មូលហេតុ​នាំ​ឲ្យ​កូន​កាន់​តែ​ធ្ងន់ធ្ងរ​ដែរ។ លោក​វេជ្ជបណ្ឌិត​ថា ណែនាំ​របស់​ក្រសួង​សុខាភិបាល គឺ​មិន​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​គ្លីនិក​ឯកជន​ព្យាបាល​ជំងឺ​គ្រុនឈាម​ទេ។ កន្លែង​ដែល​អាច​ព្យាបាល​ជំងឺ​គ្រុនឈាម គឺ​មាន​តែ​មន្ទីរពេទ្យ​ដែល​មាន​ជំនាញ​ពិត​ប្រាកដ មាន​មន្ទីរ​ធំៗ​ថ្នាក់​ជាតិ មន្ទីរពេទ្យ​តាម​ខេត្ត​ជាដើម។ [caption id="attachment_117597" align="aligncenter" width="1920"] វេជ្ជបណ្ឌិត ហេង សុទ្ធី ពិនិត្យកុមារកើតជំងឺគ្រុនឈាម មកសម្រាកព្យាបាលនៅមន្ទីរពេទ្យ គន្ធបុប្ផា[/caption] ៤. ពុល​ថ្នាំ ក្នុង​នាម​មន្ទីរពេទ្យ​គន្ធបុប្ផា​ដែល​បាន​ទទួល​ព្យាបាល​កុមារ​កើត​គ្រុន​ឈាម​ច្រើន លោក​វេជ្ជបណ្ឌិត​ថា ជំងឺ​ពុល​ថ្នាំ ក៏​ធ្វើ​ឲ្យ​គ្រុន​ឈាម​ធ្ងន់ធ្ងរ ក្មេង​អាច​ឈាន​ទៅ​ស្លាប់​បាន​ដែរ។ ពុល​ថ្នាំ​បែប​ម៉េច? […]

ជំងឺឆ្លង

គ្រុន​ឈាម​ជា​​តួ​ឯក​នៅរដូវ​ភ្លៀង​ធ្លាក់ ដែល​យាយី និង​រាត​ត្បាត​លើ​កុមារ​ធ្ងន់ធ្ងរ​កាល​ពី​ឆ្នាំ ២០១៩ កន្លងទៅ​។ អនុ​ប្រធាន​មន្ទីរពេទ្យ​គន្ធបុប្ផា នៅ​រាជធានី​ភ្នំពេញ លោក​វេជ្ជបណ្ឌិត ហេង សុទ្ធី បាន​ឲ្យ​ដឹង​ថា ជំងឺ​គ្រុនឈាម​ចែក​ចេញ​ជា ៣ដំណាក់កាល​សំខាន់ៗ ហើយម៉ាក់ប៉ា​ត្រូវ​ដឹង​ពី​រោគ​សញ្ញា​នៅ​ដំណាក់កាលទី១ ឬ​ដំបូង​ឲ្យ​បាន​ច្បាស់ ទើប​កូន​មិន​ធ្ងន់ធ្ងរ គ្រូពេទ្យ​អាច​ជួយ​សង្គ្រោះ​បាន។ ដំណាក់កាល​ទី១ ជា​ដំណាក់កាល​ក្តៅ​ខ្លួន មាន​រយៈពេល​៣​ថ្ងៃ​ដំបូង ដែល​ក្មេង​ក្តៅ​ខ្លួន​ខ្លាំង ដាក់​ថ្នាំ​យ៉ាង​ណា​ក៏​មិន​ត្រជាក់​ខ្លួន។ ឧ. កុមារ​ឡើង​កម្តៅ​ដល់ ៤០ អង្សារសេ ដាក់​ថ្នាំ​បញ្ចុះ​កម្តៅ​ទៅ​យ៉ាង​ច្រើន​ចុះ​១អង្សារសេ​ប៉ុណ្ណោះ។ សញ្ញា​ទី២ ក្មេង​អាច​ឈឺ​ពេញ​ពោះ ពិសេស​ផ្នែក​ខាង​ស្តាំ នៃឆ្អឹងជំនីរ ក្មេង​មិន​សូវ​ញ៉ាំ មិន​សូវ​លេង ត្របក​ភ្នែក​ខាង​ក្នុង​ក្រហម​ខ្លាំង​ជាងធម្មតា ឈឺឆ្អឹង គេង​មិន​ស្ងប់ ឬ​ក៏​គេង​ច្រើន​ជាង​មុន និង​មាន​ស្នាម​អុច​ក្រហម​តូចៗ​នៅ​លើ​ស្បែក ដែល​ស្នាម​នេះ​ខុស​ពី​ស្នាម​មូស​ខាំ ដោយ​យក​ដៃ​ញែក​មិន​បាត់​ក្រហម​នោះ​ទេ។ ដោយ​ហេតុថា អាការៈ​ខាង​លើ​អាច​ច្រឡំ​នឹង​ជំងឺ​ផ្សេងៗ លោក​វេជ្ជបណ្ឌិត​បាន​លើក​ឡើង​ពី​ចំណុច​ពិសេស​នៃ​រោគ​សញ្ញា​ជំងឺ​គ្រុន​ឈាម​ដំណាក់​កាល​ដំបូង ដែល​អាច​ឲ្យ​ម៉ាក់ប៉ា​ងាយ​ស្រួល​ចំណាំ​បំផុត គឺ​ក្មេង​ក្តៅ​ខ្លួន៣ថ្ងៃ ចាប់​ផ្តើម​ត្រជាក់​វិញ តែ​អាការៈ​ផ្សេងៗ​នៅ​តែ​មិន​ធូរ បាន​ន័យថា​ក្មេង​នៅ​គេង​សន្លឹម មិន​សូវ​លេង មិន​សូវ​ញ៉ាំ​ដដែល ម៉ាក់ប៉ា​ត្រូវ​ប្រញាប់​នាំ​ជួប​គ្រូពេទ្យ។ ដំណាក់កាលទី២ ជា​ដំណាក់កាល​ក្មេង​ចាប់​ត្រជាក់​ខ្លួន ប៉ុន្តែ​សុខភាព​ក្មេង​មិន​ទាន់​ស្រួល​នោះ​ទេ ហើយ​រោគ​សញ្ញា​ដែល​កើត​ចេញ​នៅ​ដំណាក់កាល​ទី១ នៅ​មាន​ដដែល តែ​រាង​ធ្ងន់​ជាង​មុន។ ឧ. ក្មេង​ឈឺ​ពោះ​ជាង​មុន ក្មេង​ធ្លាប់​តែ​ដេកសន្លឹម […]

x