បើកើតជំងឺស្វាយ តើរោគសញ្ញាម៉េចខ្លះ ហើយធ្ងន់ធ្ងរប៉ុនណា?

បើនិយាយពី ជំងឺស្វាយ នរណាក៏ធ្លាប់ឮដែរ គ្រាន់តែថាមិនដឹងជំងឺស្វាយហ្នឹងម៉េចខ្លះ ឆ្លងតាមណា រោគសញ្ញាម៉េច ព្យាបាលតាមណា? បើទុកចោល អាចធ្ងន់ធ្ងរដល់កម្រិតណា? “Hello គ្រូពេទ្យ” នឹងលម្អិតពីជំងឺស្វាយឲ្យប្រុសៗក្បាលខូចបានដឹង ក្រែងលោចេះការពារខ្លះ។

១- អ្វីទៅជាជំងឺស្វាយ?

ជំងឺស្វាយ បង្កដោយបាក់តេរី Treponema Pallidum បើមិនបានព្យាបាលត្រឹមត្រូវ អាចបណ្តាលឲ្យមានផលវិបាកធ្ងន់ធ្ងរជាច្រើនទៅថ្ងៃក្រោយ ដូចជា រលាកសន្លាក់ ប៉ះពាល់ខួរក្បាល ឬខ្វាក់ភ្នែក។

២- មូលហេតុឆ្លងជំងឺស្វាយ មានអីខ្ល?

ករណីចម្បងនាំឲ្យឆ្លងជំងឺស្វាយ គឺដោយសារប៉ះពាល់ដំបៅអ្នកមានជំងឺនេះ។ ដំបៅទាំងនោះមាននៅផ្នែកខាងក្រៅលិង្គ ទ្វារមាស និងរន្ធគូទ។ ពេលខ្លះ ដំបៅអាចមានលើបបូរមាត់ និងក្នុងមាត់តែម្តង ហើយករណីឆ្លងភាគច្រើន គឺតាមរយៈការរួមភេទគ្រប់ទម្រង់។

ចង់គណនារង្វាស់ចង្វាក់បេះដូង ចុចទីនេះ !

ចង់ពិនិត្យសុខភាពប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ ចុចទីនេះ !

ចង់គណនា BMI ចុចទីនេះ!

ចង់ពិនិត្យជំងឺមហារីកសុដន់ ចុចទីនេះ !

ចង់ពិនិត្យជំងឺមហារីកមាត់ស្បូន ចុចទីនេះ !

ចង់គណនាថ្ងៃមេជីវិតញីទុំធ្លាក់ ចុចទីនេះ !

៣- រោគសញ្ញាជំងឺស្វាយ

រោគសញ្ញាជំងឺស្វាយ ត្រូវបែងចែកជាដំណាក់កាល៖

– ដំណាក់កាលទី១៖ ក្រោយឆ្លងមេរោគ ២-៤ សប្តាហ៍ នឹងមានលេចឡើងដំបៅតូចមួយនៅលើប្រដាប់ភេទ ឬកន្លែងណាមួយដែលឆ្លងមេរោគ ហើយរោគសញ្ញានឹងបាត់ទៅវិញដោយយឯកឯង។

– ដំណាក់កាលទី២៖ ក្រោយឆ្លងមេរោគ ៦-១២ សប្តាហ៍ រោគសញ្ញានឹងលេចឡើង ដូចជា គ្រុនក្តៅ ឈឺក្បាល ឈឺសន្លាក់ បាត់បង់ចំណង់អាហារ ឡើងកន្ទួលរមាស់ មានលើលិង្គ ទ្វារមាស មាត់ បាតដៃ និងបាតជើង។ ករណីខ្លះ អាចមានឈឺក ហើមក្រពេញទឹករងៃ (ពិសេសនៅក្លៀក ក្រលៀន និងក) និងអស់កម្លាំងខ្លាំង។ រោគសញ្ញាទាំងនេះ អាចនឹងមានប្រមាណជា ១ ឆ្នាំ ហើយបាត់ទៅវិញដោយឯកឯង។

– ដំណាក់កាលទី៣៖ រោគសញ្ញានឹងលេចឡើងមកវិញ ចន្លោះពី ១០-៤០ ឆ្នាំក្រោយឆ្លងមេរោគ ដោយរោគសញ្ញាធ្ងន់ធ្ងរ ប៉ះពាល់ខួរក្បាល បេះដូង មានបញ្ហាចងចាំ ពិការ និងរាងកាយគ្មានលំនឹង។

ជំងឺស្វាយ

៤- ប៉ះពាល់ធម្មតា ឆ្លងជំងឺស្វាយអត់?

ដោយសារមេរោគស្វាយ មិនធន់នឹងបរិយាកាសខាងក្រៅ ហេតុនេះករណីប្រើបង្គន់រួម អាងត្រាំទឹក អាងហែលទឹក ស្លៀកពាក់ ឬប្រើប្រាស់របស់របររួមគ្នា មិនឆ្លងនោះទេ។

៥- អាចឆ្លងជំងឺស្វាយទៅកូនក្នុងផ្ទៃដែរអត់?

ស្រីៗកំពុងពពោះ អាចចម្លងជំងឺនេះទៅកាន់កូនក្នុងផ្ទៃបាន ហេតុនេះទើបគ្រូពេទ្យត្រូវការពិនិត្យរកជំងឺនេះ មុនសម្រាលលើកដំបូង។ ការពិនិត្យអាចធ្វើឡើងនៅត្រីមាសទី៣ និងមុនពេលសម្រាល។ គភ៌អាចប្រឈមហានិភ័យស្លាប់ក្នុងពោះ និងស្លាប់អំឡុងឆ្នាំដំបូងក្រោយសម្រាល បើម៉ាក់ៗមានជំងឺនេះ។ ក្នុងករណីកូននៅរស់ និងលូតលាស់ធម្មតាក្តី នៅតែទាមទារការព្យាបាលជាចាំបាច់ ចៀសវាងផលលំបាកទៅថ្ងៃក្រោយ។

អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ៖

៦- វិធីសាស្ត្រការពារជំងឺស្វាយ

យើងអាចការពារខ្លួន ដោយមិនត្រូវរួមភេទជាមួយដៃគូមានជំងឺនេះជាដាច់ខាត ហើយបើសង្ស័យ គួរការពារតាមរយៈស្រោមអនាម័យឲ្យបានត្រឹមត្រូវជានិច្ច។

យ៉ាងណា កន្លែងស្រោមអនាម័យមិនអាចការពារបាន នៅតែអាចមានហានិភ័យឆ្លងដដែល។ បែបនេះ គួរប្រុងប្រយ័ត្នឲ្យបានខ្ពស់ ខណៈវិធីការពារមានប្រសិទ្ធភាពបំផុត ត្រូវចៀសវាងការរួមភេទជាមួយដៃគូមានជំងឺនេះ និងមានដៃគូរួមភេទមួយទល់នឹងមួយដែលមិនមានផ្ទុកមេរោគ។

៧- វិធីព្យាបាលជំងឺស្វាយ

ជំងឺស្វាយ អាចជាសះស្បើយ បើសិនជាធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យ និងព្យាបាលទាន់ពេលវេលា។ សម្រាប់អ្នកកើតជំងឺនេះ ក្រោមមួយឆ្នាំ ត្រូវលេបថ្នាំ Penicillin មួយគ្រាប់ជាការស្រេច តែបើសិនមានប្រតិកម្មជាមួយថ្នាំនេះ អាចប្រើថ្នាំផ្សេងជំនួសបាន ដូចជា Tetracycline ថ្នាំ Doxycycline ឬថ្នាំផ្សះផ្សេងទៀត។

បើមិនរួសរាន់ព្យាបាល ច្បាស់ជាត្រូវលេបថ្នាំកាន់តែច្រើន ខណៈអំឡុងពេលកំពុងព្យាបាល មិនត្រូវរួមភេទជាដាច់ខាត។ បើកើតស្វាយ គួរនាំដៃគូទៅពិនិត្យ និងព្យាបាលរួមគ្នាតែម្តង៕

ចំណុចសំខាន់

រោគសញ្ញាជំងឺស្វាយ

រោគសញ្ញាជំងឺស្វាយ ត្រូវបែងចែកជាដំណាក់កាល៖
– ដំណាក់កាលទី១៖ ក្រោយឆ្លងមេរោគ ២-៤ សប្តាហ៍ នឹងមានលេចឡើងដំបៅតូចមួយនៅលើប្រដាប់ភេទ ឬកន្លែងណាមួយដែលឆ្លងមេរោគ ហើយរោគសញ្ញានឹងបាត់ទៅវិញដោយយឯកឯង។
– ដំណាក់កាលទី២៖ ក្រោយឆ្លងមេរោគ ៦-១២ សប្តាហ៍ រោគសញ្ញានឹងលេចឡើង ដូចជា គ្រុនក្តៅ ឈឺក្បាល ឈឺសន្លាក់ បាត់បង់ចំណង់អាហារ ឡើងកន្ទួលរមាស់ មានលើលិង្គ ទ្វារមាស មាត់ បាតដៃ និងបាតជើង។ ករណីខ្លះ អាចមានឈឺក ហើមក្រពេញទឹករងៃ (ពិសេសនៅក្លៀក ក្រលៀន និងក) និងអស់កម្លាំងខ្លាំង។ រោគសញ្ញាទាំងនេះ អាចនឹងមានប្រមាណជា ១ ឆ្នាំ ហើយបាត់ទៅវិញដោយឯកឯង។
– ដំណាក់កាលទី៣៖ រោគសញ្ញានឹងលេចឡើងមកវិញ ចន្លោះពី ១០-៤០ ឆ្នាំក្រោយឆ្លងមេរោគ ដោយរោគសញ្ញាធ្ងន់ធ្ងរ ប៉ះពាល់ខួរក្បាល បេះដូង មានបញ្ហាចងចាំ ពិការ និងរាងកាយគ្មានលំនឹង។

អត្ថបទគួរអាន៖

បើកើតជំងឺស្វាយ តើរោគសញ្ញាម៉េចខ្លះ ហើយធ្ងន់ធ្ងរប៉ុនណា?

១- អ្វី​ទៅ​ជា​ជំងឺ​ស្វាយ?

២- មូលហេតុ​ឆ្លង​ជំងឺស្វាយ មាន​អី​ខ្ល?

៣- រោគ​សញ្ញា​ជំងឺ​ស្វាយ

៤- ប៉ះពាល់​ធម្មតា ឆ្លង​ជំងឺស្វាយអត់?

៥- អាច​ឆ្លង​ជំងឺស្វាយទៅ​កូន​ក្នុង​ផ្ទៃ​ដែរ​អត់?

៦- វិធីសាស្ត្រ​ការពារជំងឺស្វាយ

៧- វិធី​ព្យាបាលជំងឺស្វាយ