home

ជំងឺស្លេកស្លាំង

ជំងឺ​ស្លេកស្លាំង - បង្ក​ដោយ​មេរោគ​ក្នុង​ឈាម។ ផ្នែក​នេះ​នឹង​លម្អិត​ពី​​មូលហេតុ​ធំៗ​អ្វី​ខ្លះ? គួរ​ការពារ ពិនិត្យ​តាមដាន និង​ព្យាបាល​យ៉ាង​ម៉េច​ខ្លះ ដើម្បី​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​នេះ​ក្នុង​លទ្ធផល​ល្អ​បំផុត

ចំណេះដឹងទូទៅ

ជំងឺស្លេកស្លាំង

ជាតិដែក ជា​រ៉ែ​សំខាន់​មួយ​ប្រភេទ​មាន​ក្នុង​របបអាហារ សម្រាប់​ទ្រទ្រង់​រាង​កាយ។ ក្នុង​ករណី​រាង​កាយ​មិន​អាច​ស្រូប​យក​ជាតិ​ដែក​ពី​អាហារ​​បាន​គ្រប់​គ្រាន់​អាច​ធ្វើ​ឲ្យ​យើង​មាន​បញ្ហា​កង្វះជាតិ​ដែក នាំ​ឲ្យ​រាង​កាយ​ប្រែ​ជា​ស្លេកស្លាំង។ កង្វះ​ជាតិ​ដែក​អាច​ធ្វើ​ឲ្យ​កោសិកា​ឈាម​ក្រហម​មិន​អាច​ផលិត​អុកស៊ីសែន​បាន​គ្រប់​គ្រាន់​សម្រេច​បំពេញ​តម្រូវ​ការ​រាង​កាយ​ដែរ​។​ ជាតិ​ដែក​គឺ​ជា​សារធាតុ​ដែល​សំខាន់​នៅ​ក្នុង​របប​អាហារ​ដែល​រាង​កាយ​របស់​យើង​មិន​អាច​បង្កើត​បាន​ដោយ​ខ្លួន​ឯង​ទេ។ ប្រសិន​បើ​រាង​កាយ​របស់​យើង​ស្រូប​យក​ជាតិ​ដែក​មិន​គ្រប់​គ្រាន់​វា​អាច​និង​ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​បញ្ហា​​កង្វះ​ជាតិ​ដែក។ នៅ​ពេល​ដែល​យើង​កង្វះ​ជាតិ​ដែក​ក្នុង​ខ្លួន​នោះ​យើង​អាច​និង​ចេញ​រោគ​សញ្ញា ស្លេក​ស្លាំង​​វា​បង្ហាញ​ថា​នៅ​ក្នុង​រាង​កាយ​របស់​យើង​មាន​កម្រិត​ជាតិ​ដែក​ទាប​ដែល​អាច​ធ្វើ​ឲ្យ​កោសិកា​ឈាម​ក្រហម​មិន​អាច​បង្កើត​អុកស៊ីហ្សែន​បាន​គ្រប់​គ្រាន់។ ១.រោគ​សញ្ញា​កង្វះ​ជាតិ​ដែក អស់​កម្លាំង ស្បែក​និង​ក្រចក​ដៃ​ឡើង​ស្លេក ខ្សោយ វិលមុខ ឈឺក្បាល រលាក​មាត់ ២.ប្រភព​​ជាតិ​ដែក រាង​កាយ​របស់​យើង​ស្រូប​យក​ជាតិ​ដែក​ពី​ប្រភព​សាច់​សត្វ​ច្រើន​ជាង​ពីរ​ទៅ​បី​ដង​ពី​បន្លែ។ ប្រភព​សាច់​សត្វ​ដែល​មាន​ជាតិ​ដែក​ល្អ​បំផុត​មាន៖ សាច់​គោ​គ្មាន​ខ្លាញ់ អយស្ទ័រ សាច់​មាន់ មាន់​តួកគី បន្លែ​ជា​ប្រភព​នៃ​ជាតិ​ដែក​ សណ្ដែក តៅហ៊ូ ដំឡូង​ដុត គ្រាប់​ស្វាយ​ចន្ទី បន្លែ​ស្លឹក​បៃតង​ នំប៉័ង ​និង​គ្រាប់​ធញ្ញជាតិ ៣.អ្នក​ណាខ្លះ​អាច​មាន​ហានិភ័យនេះ? អ្នក​ដែល​អាច​មាន​ហានិភ័យ​ខ្ពស់​ក្នុង​ការ​​កង្វះ​ជាតិ​ដែក​មាន៖ ស្ត្រី​មាន​ផ្ទៃ​ពោះ ៖ បរិមាណ​ឈាម​របស់​ស្រ្តី​មាន​ផ្ទៃ​ពោះ​កើន​ឡើង នាំឲ្យ​តម្រូវ​ការ​ជាតិ​ដែក​​កើន​ឡើង​ដែរ ដើម្បី​ដឹក​នាំ​អុក​ស៊ីសែន​ទៅ​ចិញ្ចេឹម​កូន​ក្នុង​ផ្ទៃ និង​សរីរាង្គ​បន្តពូជ។ ម៉ាក់ៗ​បារម្ភ​ពី​បញ្ហា​ខ្វះ​ជាតិ​ដែក​ពេល​មាន​ផ្ទៃ​ពោះ​អាច​ពិភាក្សា​ជាមួយ​គ្រូពេទ្យ​ជំនាញ​ដើម្បី​អាច​ទទួល​បាន​ការណែនាំពី​ប្រភព​ជាតិដែរ​ក្រៅពី​អាហារ​។ កុមារ​តូច ៖ ទារក​អាច​មាន​ជាតិ​ដែក​គ្រប់​គ្រាន់​ក្នុង​រយៈ​ពេល ៦ខែ​ដំបូង​បន្ទាប់ពី​សម្រាល​។ បន្ទាប់​ពី​៦ ខែ​ តម្រូវ​ការ​ជាតិ​ដែក​របស់ក្មេង​​កើន​ឡើង។ ទឹក​ដោះ​ម្ដាយ​គឺ​ជា​ប្រភព​ជាតិ​ដែក​អាច​ផ្គត់​ផ្គង់​ដល់​ទារក ឬ​ម្សៅ​ទឹក​ដោះសត្វ​មាន​បន្ថែម​ជាតិ​ដែក​។ ទឹក​ដោះ​គោ ​​មាន​​ប្រភព​ជាតិ​ដែកទាប​​ កុមារ​អាច​នឹង​ស្លេកស្លាំង​ប្រសិន​បើ​​ញាំ​ទឹក​ដោះ​គោ​ច្រើន​ មិន​សូវ​ញ៉ាំអាហារ បន្លែ ផ្លែ​ឈើ ឬសាច់។ ស្ត្រី​ក្នុង​វ័យ​បន្តពូជ៖ ស្ត្រី​ក្នុងវ័យបន្តពូជ​មាន​រដូវ​ច្រើន​ពេក​ក៏​អាច​វិវដ្ត​ទៅ​ជា​កង្វះ​ជាតិ​ដែក។ ៤.វិធីរ​ការពារបញ្ហា​កង្វះ​ជាតិ​ដែក ការ​ញាំ​របប​អាហារ​ដែល​ល្អ​សម្រាប់​សុខភាព​គឺ​ជា​វីធីការពារ​ល្អ​បំផុត​មួយ​ចំពោះ​បញ្ហា​​កង្វះ​ជាតិ​​ដែក។ ដូច្នេះ​យើង​គួរ​តែ​បញ្ចូល​បន្លែ​ដែល​មាន​ជាតិ​ដែក​ និង​វីតាមីន C ចូល​ទៅ​ក្នុង​របប​អាហារ។ ប្រសិន​បើ​យើងសង្ស័យ​ថា​មាន​​បញ្ហា​កង្វះ​ជាតិ​ដែក […]

អត្ថបទផ្សេងទៀតពី ជំងឺស្លេកស្លាំង

ជំងឺស្លេកស្លាំង

មនុស្សភាគច្រើនគិតថា ការ​ខ្វះ​ជាតិ​ដែក ជារឿងសំខាន់​សម្រាប់តែ​អ្នក​មាន​ផ្ទៃពោះ តែ​ការពិត​ទៅ​មនុស្ស​ទូទៅ ក៏​ជា​បញ្ហា​ចោទ​ផង​ដែរ។ លោក​វេជ្ជបណ្ឌិត លី ឫទ្ធីគុណ បាន​បកស្រាយ​ថា អ្នក​ខ្វះ​ជាតិ​ដែក​មិន​ត្រឹមតែ​ប៉ះពាល់​ចំពោះ​សុខភាព​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ សម្រស់​ក៏​ថមថយ​ទៅ​តាម​នោះ​ដែរ។ ១- ស្បែក​ស្លេកស្លាំង នៅ​ពេល​ខ្វះ​ជាតិ​ដែក ស្បែក​ប្រែ​ជា​ស្លេកស្លាំងខ្លាំង ព្រោះ​អេម៉ូក្លូប៊ីន​ផ្តល់​ឲ្យ​ស្បែក​ពណ៌ភ្លឺ​ថ្លា មាន​កម្រិត​ទាប​ជាង​មុន។ ប៉ុន្តែ​បើ​ស្បែក​យើង​បែប​នោះ​តាំងពី​ដើម​មក អាច​សង្កេត​មើល​ក្នុង​ភ្នែក ប្រសិនបើ​ខុស​ពី​ធម្មតា​នេះ​អាច​ជា​សញ្ញា​នៃ​កង្វះ​ជាតិ​ដែក។ ២- អណ្ដាត​បែក/ បបូរមាត់​ស្ងួត ប្រេះ បែក បើ​អណ្ដាត​មាន​សភាព​ហើម បែក​ដោយ​មាន​ភាព​ឈឺ​ចាប់ អាច​ជា​សញ្ញា​កង្វះ​ជាតិ​ដែក។ អ្នក​ខ្វះ​ជាតិ​ដែក​មិន​ត្រឹម​តែ​ធ្វើឲ្យ​ស្បែក​ស្លេក​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ វា​ថែម​ទាំង​ធ្វើឲ្យ​បបូរ​មាត់​ស្ងួត ប្រេះ បែក ព្រម​ទាំង​ដំបៅ​នៅ​កៀន​បាត់ ក៏​ជា​សញ្ញា​ខ្វះ​ជាតិ​ដែក​ដែរ។ ៣- ជើង​ធ្វើ​ចលនា​ដោយ​មិន​ដឹង​ខ្លួន នេះ​បណ្ដាល​មក​ពី​កង្វះ​ជាតិ​ដែក ដោយ​ធ្វើ​ឲ្យ​ជើង​ធ្វើ​ចលនា​ខ្លាំង​ៗ​ដោយ​មិន​បាន​ដឹង​ខ្លួន។ ភ្ញោច​ជើង​ដោយ​មិន​ចង់​ធ្វើ ហើយ​មាន​អារម្មណ៍​ដូច​មាន​អ្វី​វា​លើ​ជើង នាំ​ឲ្យ​ពិបាក​គេង។ ៤- ជ្រុះ​សក់ ការ​ជ្រុះ​សក់​បណ្ដាល​មកពី​កង្វះ​ជាតិ​ដែដែរ នៅ​ពេល​ដែល​ឫស​សក់​មិន​មាន​អុកស៊ីសែន​គ្រប់គ្រាន់ នឹង​ឈាន​ដល់​ដំណាក់កាល​ជ្រុះ​ហើយ​មិន​ដុះ​ឡើងវិញ។ វា​ជា​រឿង​ធម្មតា​ទេ​ដែល​ជ្រុះ​សក់​ប្រមាណ ១០០ សរសៃ​ក្នុង​មួយ​ថ្ងៃ តែ​បើ​កត់សម្គាល់​ឃើញ​ថា​ការ​ជ្រុះ​សក់​របស់​យើង​ហួស​កម្រិត ហើយ​វា​មិន​មាន​ការ​រីក​ដុះ​លូតលាស់​មក​វិញ​ទេ​នោះ អាច​ជា​សញ្ញា​នៃ​កង្វះ​ជាតិ​ដែក។ អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ៖ សភាពស្បែកទាំង៨ នេះ បញ្ជាក់ថាសុខភាពកំពុងមាន​បញ្ហា​ រលាកស្បែក​ដោយពន្លឺព្រះអាទិត្យ ចេះវិធីនេះអាចជួយកែខៃបាន ស្ថានភាពស្បែក ​​៤ ប្រភេទនេះ គ្នាយើងគួរដឹង ដើម្បីងាយស្រួល​ថែទាំ ហេតុផលសំខាន់ […]

ជំងឺស្លេកស្លាំង

ប្រសិន​ជា​យើង​មាន​អារម្មណ៍​អស់​កម្លាំង​ល្ហិតល្ហៃ​ នេះ​អាច​ជា​រោគសញ្ញា​នៃការខ្វះគ្រាប់ឈាមក្រហមដែលកើត​ឡើង​ពេល​​កោសិកា​ឈាម​ក្រហម​ចុះទាប។ ក្នុង​ករណី​សង្ស័យ​ថា​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម​ថយ​ចុះ យើងត្រូវទៅពិគ្រោះជាមួយ​គ្រូពេទ្យ ព្រោះថា​ការថយចុះនេះអាច​បណ្ដាល​មកពី​យើងមាន​បញ្ហា​សុខភាព។ នៅពេលកោសិកាឈាមក្រហមថយចុះក្រៅពី​ទៅ​ពិភាក្សាជាមួយ​គ្រូពេទ្យ​ យើងអាចបង្កើនគ្រាប់ឈាមក្រហមបានតាមរយៈរបបអាហារទាំងនេះ។  ១. ជាតិដែក ការ​ញ៉ាំ​អាហារ​មាន​ជាតិ​ដែក​អាច​បង្កើន​ការ​ផលិត​កោសិកា​ឈាម​ក្រហម​របស់​រាងកាយ។ អាហារ​សំបូរ​ជាតិ​ដែក​រួមមាន៖ សាច់សត្វ និង​សាច់​ត្រី គ្រឿង​ក្នុងសត្វ​ដូចជា​ក្រលៀន និង​ថ្លើម ផលិតផល​សណ្ដែក​សៀង​មាន​តៅហ៊ូ បន្លែ​ពណ៌បៃតង​ដូចជា​ស្ពៃពួយឡេង និង​kale ផ្លែឈើ​ក្រៀម​មាន​ផ្លែ​ព្រូន និង​ទំពាំងបាយជូរ​ក្រៀម ផ្កាខាត់ណាខៀវ ពពួក​សណ្ដែក​ពណ៌​បៃតង ស៊ុត។   ២. អាស៊ីតហ្វូលិក អាស៊ីត​ហ្វូលិក​គឺ​ជា​វីតាមីន B មួយ​ប្រភេទ​ដែល​យើង​គួរ​បន្ថែម​ក្នុង​របប​អាហារ​ប្រចាំថ្ងៃ។ អាហារ​សំបូរ​ដោយ​អាស៊ីត​ហ្វូលិក (វីតាមីន B9)​មាន៖ សាច់​គោ ស្ពៃពួយឡេង បាយ សណ្ដែកដី សណ្ដែក​ក្រហម ផ្លែបឺរ សាលាដ។ ៣. ការ​ជួយ​រាងកាយ​ស្រូប​យក​ជាតិ​ដែក ការ​ជួយ​រាងកាយ​ក្នុង​ស្រូប​យក​ជាតិ​ដែក​គឺ​អាច​ជួយ​ដល់​ការ​ផលិត​កោសិកា​ឈាម​ក្រហម។ អាហារ​សំបូរ​ដោយ​វីតាមីន C ដូចជា​ពពួក​ផ្លែ​ក្រូច ស្ត្របឺរី និង​បន្លែ​ពណ៌​បៃតង​អាច​ជួយ​បង្កើន​បរិមាណ​ជាតិដែក​ដែល​រាងកាយ​ស្រូប​យក។ ក្រៅពី​វីតាមីន C វីតាមីន A និង​Beta-carotene ក៏​ជួយ​រាងកាយ​ឲ្យ​ស្រូប​យក​ជាតិ​ដែក​ដែរ។ អាហារ​ដែល​សំបូរ​ដោយ​វីតាមីន Aមាន សាច់ត្រី ថ្លើម ល្ពៅ និងដំឡូងជ្វា។ ចំណែក​ឯ​អាហារ​ដែល​មាន​ beta-carotene […]

ជំងឺស្លេកស្លាំង

មាន​មតិ​មួយ​ចំនួន​លើក​ឡើង​ថា ការ​កើន​ឡើង​នូវ​គ្រាប់​ឈាម​ស​ ឯ​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម​តិច មក​ពី​អ្នក​នោះ​កើត​ជំងឺ​មហារីក​ឈាម។ លោក​សាស្ត្រាចារ្យ​វេជ្ជបណ្ឌិត អ៊ាវ សុខា បកស្រាយ​ការ​លើក​ឡើង​នេះ​ថា គ្រាប់​ឈាម​ស​ឡើង​ច្រើន អាចមក​ពី​កត្តា​ច្រើន​យ៉ាង មិន​មែនសុទ្ធតែកើត​ជំងឺ​មហារីក​ឈាម​នោះទេ។ លោក​វេជ្ជបណ្ឌិត​ឯកទេស​ជំងឺ​មហារីក និង​ឈាម រូប​នេះ​បាន​បន្ត​ថា ចំនួន​​គ្រាប់​ឈាម​ស​ឡើង​តិចតួច ត្រឹម២០ពាន់ មិន​ចោទ​ជា​បញ្ហា​នោះ​ទេ ហើយ​ក៏​មិន​មែន​មាន​ន័យថា យើង​កើត​ជំងឺ​មហារីក​ឈាម​ដែរ។ ការ​កើត​ឡើង​បរិមាណ​គ្រាប់​ឈាម​ស​ពេល​នេះ ដោយសារ​តែ​មាន​មេរោគ ឬ​បាក់តេរី ចូល​ឈ្លាន​ពាន​ខ្លួន​យើង ហើយ​ខួរឆ្អឹង​យើង​ក៏​ផលិត​គ្រាប់​ឈាម​ស​ច្រើន ដើម្បី​ទប់ទល់​ជាមួយ​នឹង​ពពួកបាក់​តេរី និង​មេរោគ​ទាំង​នោះ។ ផ្ទុយ​ទៅ​វិញ បើ​គ្រាប់​ឈា​មស​ដែល​កើន​ឡើង​ច្រើន​ខ្លាំង លើស​ពី​១០០ពាន់ លោក​វេជ្ជបណ្ឌិត​បញ្ជាក់​ថា យើង​កើត​ជំងឺ​មហារីក​ឈាម​ហើយ។  ពេល​មាន​ជំងឺ​មហារីក​ឈាម​ស មាន​ន័យ​ថា​ខួរ​ឆ្អឹង​មិន​អាច​បង្កើត​កោសិកា​ឈាម​ក្រហម​ និង​ប្លា​កែត​បាន​គ្រប់​គ្រាន់​ ដើម្បី​ផ្គត់​ផ្គង់​តម្រូវ​ការ​រាង​កាយនោះឡើយ។ "ពេល​ផលិត​មក គ្រាប់​ឈាម​ស​មាន​តួនាទី​ប្រឆាំង​ទប់ទល់​ជាមួយមេរោគ បាក់តេរី ប៉ុន្តែគ្រាប់ឈាមស ដែល​ខួរឆ្អឹង​ផលិត​ពេល​យើង​កើត​មហារីក​ឈាម គ្រាប់ឈាម​ស​នោះ​អត់បំពេញ​តួនាទី​សម្លាប់​មេរោគ​បាក់តេរី ប៉ុន្តែ​វាបែរ​ទៅ​ជា​បញ្ចេញ​ជាតិ​ពុល​សម្លាប់​ខ្លួន​យើង​វិញ ហើយ​វា​ក៏​ទៅ​ប្លុក​ខួរឆ្អឹង​មិន​ឲ្យ​ផលិត​គ្រាប់ឈាម​ក្រហម និង​ប្លាកែត គឺ​ផលិត​តែ​គ្រាប់ឈាម​ស"។ [caption id="attachment_101476" align="aligncenter" width="1920"] វេជ្ជបណ្ឌិត អ៊ាវ សុខា ឯកទេសជំងឺមហារីក និងឈាម[/caption] នៅ​ពេល​ដែល​គ្រាប់ឈាម​ស​កើន​ឡើង​ច្រើន អ្នក​ជំងឺ​ចេះ​តែ​ស្លេកស្លាំង អស់កម្លាំង បែក​ញើស​ស្អិត ក្តៅ​ខ្លួន​ស្ទេញ ស្រក​គីឡូ […]

ជំងឺស្លេកស្លាំង

ជារឿយៗ យើង​តែង​តែ​ឮ​ពាក្យ "ឈាម​ស ស៊ី​ឈាម​ក្រហម" តើ​វា​​ជា​ប្រភេទ​ជំងឺឬ​យ៉ាង​ណា? ហេតុអី​បាន​ជា​គ្រាប់​ឈាម​ស ទៅ​ស៊ី​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម? លោក​សាស្ត្រាចារ្យ អ៊ាវ សុខា ឯកទេស​ជំងឺ​មហារីក បញ្ជាក់​ថា ឈាម​ដែល​យើង​បូម​មក​ឃើញ​ក្រហមៗ មិន​មែន​មាន​តែ​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហមមួយ​មុខ​នោះ​ទេ តាម​ពិត​មាន​គ្រាប់​ឈាម ៣ ប្រភេទ ទី១ គឺ​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម​ដែល​មាន​បរិមាណ​ច្រើន​ជាង​គេ ទី២ គ្រាប់​ឈាម​ស និងទី៣ ជា​គ្រាប់​ឈាម​ពណ៌​លឿង​តូចៗ ​មាន​ឈ្មោះ​ថា ប្លាកែត។ លោក​វេជ្ជបណ្ឌិត​បាន​ប្រៀប​ធៀប​គ្រាប់​ឈាម​ស ទៅ​នឹង​ទាហាន ឬ​យោធា ដែល​មាន​តួនាទី​ប្រយុទ្ធប្រឆាំង និង​ទប់​ទល់​ជាមួយ​មេរោគ​ដែល​ចូល​ទៅ​ឈ្លាន​ពាន​ក្នុង​សរីរាង្គ​យើង បើសិន​ជា​គ្រាប់​ឈាម​ស ធ្វើ​សង្គ្រាម​ឈ្នះ មនុស្ស​យើង​មិន​កើត ឬ​ឆ្លង​ជំងឺ​នោះ​ទេ។ “ឧទាហរណ៍សាមញ្ញៗ​រឿង​វីរុស COVID-19 ហេតុអី​បាន​អ្នក​ឆ្លង​ខ្លះ​​ស្លាប់ អ្នក​ខ្លះ​មិន​ស្លាប់ អ្នក​អត់​ស្លាប់​ម៉ោ​ពី​ទាហាន​គេ​វា​ខ្លាំង ប្រព័ន្ធ​ការពារ​គេ​ខ្លាំង គេ​ទប់​ជាមួយ​វីរុស​ហ្នឹង​បាន ដល់​ពេល​មួយ​នេះ​គេ​ផលិត​អង់ទីករ​មក​សម្លាប់​អាវីរុស​នោះ​អស់ មក​ពី​ទាហាន​គេ​ខ្លាំង"។ [caption id="attachment_93070" align="aligncenter" width="1920"] សាស្ត្រាចារ្យ អ៊ាវ សុខា ឯកទេសជំងឺមហារីក និងឈាម[/caption] លោក​វេជ្ជបណ្ឌិត​ អ៊ាវ សុខា ពន្យល់​ច្បាស់ៗថា គ្រាប់​ឈាម​ស មិន​ចេះ​ស៊ី​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម​នោះ​ទេ គ្រាប់​ឈាម​ស​ស៊ី​តែ​ពពួក​មេរោគ​ប៉ុណ្ណោះ។ ចំពោះ​ពាក្យ​ថា […]

ជំងឺស្លេកស្លាំង

១- អ្វីជាជំងឺស្លេកស្លាំងដោយសារបែកគ្រាប់ឈាមក្រហម? ជំងឺ​ស្លេក​ស្លាំង​ដោយ​សារ​បែក​គ្រាប់​ឈាមក្រហម សំដៅ​លើ​​ការ​បែក​គ្រាប់​ឈាម ដោយសារ​​ប្រព័ន្ធ​ការពាររាង​កាយ ទៅ​បំផ្លាញ​កោសិកា​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម​ខ្លួន​ឯង។ កត្តា​ពី​ខាង​ក្រៅ (Extrinsic) ​ដែល​ធ្វើឲ្យ​​អណ្តើកចាប់​យក​ និង​បំផ្លាញ​កោសិកា​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម​មាន​សុខ​ភាព​ល្អ ដោយ​កត្តាទាំង​នោះ​មាន​ដូច​ជា៖ – ឆ្លងរោគ – មានដុំ​សាច់ – ជំងឺ​​ប្រព័ន្ធ​ការពារ​ទៅ​បំផ្លាញ​ខ្លួន​ឯង – ផល​រំខាន​ដោយ​សារថ្នាំ – មហារីក​គ្រាប់​ឈាម​ស – មហារីក​កូន​កណ្តុរ កត្តា​ពី​ខាង​ក្នុង​ (Intrinsic) គឺ​ជា​តំណ​ពូជ ក៏​អាច​បង្ក​ឲ្យ​មាន​ជំងឺ​ស្លេក​ស្លាំង​ដោយ​សារ​បែក​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម​ដូច​គ្នា ដែល​ជំងឺ​តំណពូជ អាច​មាន​ដូចជា ជំងឺស្លេក​ស្លាំង​ដោយ​សារ​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម​រាង​ដូច​កណ្តៀវ (Sickle cell anemia) ឬជំងឺតាលាសឺមៀ (Thalassemia)។ ២- ជំងឺនេះកើត​ឡើង​ញឹក​ញាប់​ដែរ​ទេ? ជំងឺ​​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម​ប្រភេទ​នេះ​ ច្រើន​កើត​លើ​ជន​ជាតិ​អាមេរិក​ស្បែក​ខ្មៅ​ ជនជាតិ​អាស៊ី​ និង​អឺរ៉ុប​ស្បែក​ស ហើយ​​អាច​កើត​លើ​មនុស្ស​គ្រប់​វ័យ។ តែ​យើង​អាច​គ្រប់​គ្រង និង​កាត់​បន្ថយ​កត្តា​ប្រឈមបាន​។ សូម​ពិគ្រោះ​ជាមួយ​គ្រូពេទ្យ​សម្រាប់​ពត៌មាន​បន្ថែម។

ជំងឺស្លេកស្លាំង

ខ្វះឈាម ឬ​កង្វះ​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម បណ្តាល​មក​ពី​ការ​ថយ​ចុះ​នៃ​ការ​ផលិត​គ្រាប់​ឈាមរបស់ខួរឆ្អឹង និង​ការ​កើន​ឡើង​ការ​បំផ្លាញ​គ្រាប់​ឈាម របប​អាហារ​មិន​សម្បូរជាតិ​ដែក វីតាមីន បេ ១២ ឬ​ហ្វូឡាត។ កង្វះ​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម ត្បិត​តែ​វា​មិន​មែន​ជា​ជំងឺ​ធ្ងន់ធ្ងរ​ក្តី តែ​យើង​មិន​ត្រូវ​បណ្តែត​បណ្តោយ​នោះ​ទេ ព្រោះ​អាច​មាន​បញ្ហា​សុខភាព បង្ក​ទៅ​ជា​ជំងឺ​ច្រើន​មុខ នេះ​បើ​តាម​ការ​ឲ្យ​ដឹង​ពី​លោក​វេជ្ជបណ្ឌិត ចាន់ ស៊ីណេត ឯកទេស​ជំងឺ​ទូទៅ។ ១- រោគ​សញ្ញា​ជំងឺ​ខ្វះ​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម រោគ​សញ្ញា​ដែល​ងាយ​កត់​សម្គាល់​បំផុត​ចំពោះ​អ្នក​ជំងឺ​ខ្វះ​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម​នោះ​គឺ ស្លេកស្លាំង តែ​ទោះ​យ៉ាង​ណា​ជំងឺ​នេះ​នៅ​មាន​សញ្ញា​សម្គាល់​ជា​ច្រើន​ទៀត ដូច​ជា៖ – អស់កម្លាំង – ញ័រទ្រូង – ឈឺទ្រូង – ចង្វាក់​បេះដូង​ដើរ​មិន​ទៀង – ឆាប់​ហត់ ពិសេស​ពេល​កំពុង​ធ្វើការ – ឧស្សាហ៍​ក្តៅ​ខ្លួន – ត្រជាក់​ចុង​ដៃ​ចុង​ជើង – ឈឺក្បាល វិលមុខ – ជ្រុះ​សក់ – ឃ្លាន​អាហារ​ខុស​ធម្មតា។ អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ៖  គេងលក់ស្កប់ស្កល់ជួយរាងកាយយើងបានច្រើនដល់ម្ល៉ឹង! ​ក្រោក​ពី​គេង​មាន​អារម្មណ៍​ថា​ខ្សោះៗ​ខ្លួន មកពី​បែប​នេះ​សោះ! ២- ខ្វះ​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម ធ្វើ​ដូច​ម្តេច? មូលហេតុ​នាំ​ឲ្យ​ខ្វះ​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម មក​ពី​កង្វះ​ជាតិ​​ដែក ដូច្នេះ​ការ​ញ៉ាំ​ថ្នាំ​ជាតិ​ដែក​ពិត​ជា​អាច​ជួយ​បំពេញ​កង្វះ​គ្រាប់​ឈាម ឬ​យ៉ាង​ណា? លោក​វេជ្ជបណ្ឌិត ចាន់ ស៊ីណេត ថា មិន​អ៊ីចឹង​ទាំង​អស់​នោះ​ទេ អ្នក​ជំងឺ​ខ្វះ​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម​ចាំបាច់​ត្រូវ​តែ​ពិគ្រោះ​ជាមួយ​គ្រូពេទ្យ​ជំនាញ ទើប​អាច​រក​រោគ​វិនិច្ឆ័យ​បាន​ត្រឹម​ត្រូវ ព្យាបាល​ចំ​គោលដៅ។ ក្រៅ​ពី​ការ​ព្យាបាល​បំពេញ​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម ដើម្បី​បំបាត់​ភាព​ស្លេក​ស្លាំង គ្រូពេទ្យ​នឹង​ណែនាំ​ឲ្យ​អ្នក​ជំងឺ​ខ្វះ​គ្រាប់​ឈាម​ញ៉ាំ​អាហារ​មួយ​ចំនួន​ដែល​ជួយ​ប៉ូវ​​គ្រាប់​ឈាម មាន​ដូចជា ទឹកដោះគោ បន្លែ ផ្លែឈើ និងសាច់ ដែល​សម្បូរ​ជាតិ​ដែក។

ជំងឺស្លេកស្លាំង

១- ​អ្វី​ទៅ​ជា​ជំងឺ​ស្លេក​ស្លាំង​ដោយ​ការ​ខ្វះ​វីតាមីន B12?​ ជំងឺ​នេះ គឺ​សំដៅ​នៅពេល​រាង​កាយ​យើង​ខ្វះ​វីតាមីន​ B12 ទើប​បណ្តាល​ឲ្យ​ស្លេក​ស្លាំង ដោយសារ​វីតាមីន B12 មាន​នាទី​ផលិត​គ្រាប់​ឈាម​ក្រហម ហេតុ​នេះ​បើ​យើង​​ខ្វះ​វីតាមីន B12 មាន​ន័យ​ថា​ រាងកាយ​មាន​អុកស៊ីហ្សែន និង​សារធាតុ​ចិញ្ចឹម​មិន​គ្រប់គ្រាន់​ទេ ធ្វើ​ឲ្យយើងឆាប់​នឿយ​ហត់​ អស់​កម្លាំង។ លើស​ពី​នេះទៀត​ ក៏​បណ្តាល​ឲ្យ​ខូច​សរសៃ​ប្រសាទ​ ​អាច​​ប៉ះពាល់​ដល់​ការ​ចងចាំ និង​ការ​គិតផង​ដែរ។ ២- ​ជំងឺ​នេះ​កើត​ឡើង​ញឹកញាប់​ប៉ុនណា?     ភាគ​ច្រើន​ជំងឺ​នេះ ​ច្រើន​កើត​មាន​ក្នុង​ប្រទេស​អភិវឌ្ឍន៍​ ពិសេស​ចំពោះ​មនុស្ស​ចាស់។ យ៉ាង​ណា​មិញ យើង​នៅ​តែ​​អាច​គ្រប់គ្រង​ជំងឺនេះ​បាន​ ដោយ​កាត់​បន្ថយ​នូវ​កត្តា​ប្រឈម។ បើ​មាន​ចម្ងល់​ សូម​ពិភាក្សា​ជាមួយ​គ្រូពេទ្យ។

ជំងឺស្លេកស្លាំង

ទាំង​អស់​គ្នា​​ប្រាកដ​ជា​ដឹង​ ​ជាតិ​​ដែក មាន​ក្នុង​សាច់ ​បន្លែ​ ផ្លែ​ឈើ មាន​ប្រយោជន៍​សម្រាប់​​គ្នា​យើង​មាន​បញ្ហា​ស្លេក​ស្លាំង ដោយ​សារ​ខ្វះ​​គោលិកា​ឈាម​ក្រហម តែ​យ៉ាង​ណា ការ​ស្រាវជ្រាវ​ថ្មីចុងក្រោយបង្អស់​ចេញផ្សាយ​កាលពី​ថ្ងៃសុក្រ សប្ដាហ៍មុន ​បង្ហាញ​ថា ការ​ញ៉ាំ​​ជាតិ​ដែកហួស​កម្រិត បណ្តាល​ឲ្យ​កើត​មាន​ជំងឺ​មួយ​ចំនួន។ ការ​ស្រាវជ្រាវ​រួម​គ្នា​​រវាង​សាកលវិទ្យាល័យ​ South Australia ​ប្រទេស​អូស្រ្តាលី ជា​មួយ​នឹងមហាវិទ្យាល័យ Imperial College London នៃ​ចក្រភព​អង់គ្លេស ​រក​ឃើញ​ពី​គុណវិបត្តិ​ និង​គុណសម្បត្តិ​របស់​ជាតិ​ដែក​។ ជា​លទ្ធផល ក្រុម​អ្នក​ស្រាវជ្រាវ​រក​ឃើញ​ថា ជាតិ​ដែក​ជួយ​ប្រឆាំង​ជំងឺ​ខ្វះ​ឈាម​ក្រហម​ និង​កាត់​បន្ថយ​​ហានិភ័យ​កូលេស្តេរ៉ូល​អាក្រក់ ប៉ុន្តែ​នៅ​ក្នុង​ករណី​​ស្រូប​យក​ជាតិ​ដែក​ច្រើន​ពេក បែរ​ជា​វិវត្តទៅ​រក​ជំងឺ​ទឹក​នោម​ផ្អែម រលាក​ស្បែក (ក្លាយ​ដំបៅ​ពេល​របួស) និង​បង្ក​ឲ្យ​​មាន​បញ្ហា​​ថ្លើម​ទៅ​វិញ។ លោក​សាស្រ្តាចារ្យ Beben Beyamin អ្នក​ដឹក​នាំ​ការ​ស្រាវជ្រាវ​ខាង​លើ ​បាន​និយាយ​ថា៖ “ពួក​យើង​បាន​ប្រើ​វិធី​សាស្រ្ត​​គណនា​ស្ថិតិ​​ជំងឺ​ដែល​​​មាន​ទំនាក់​ទំនង​ទៅ​លើ​សារធាតុ​នេះ ហើយ​​កំពុងពិនិត្យ​លើ​ករណី​ជំងឺ​ប្រមាណ ​៩០០​ មុខ​ទៀត​ ពាក់​ព័ន្ធ​ជាតិ​ដែកនេះ​”។ លោក​សាស្រ្តាចារ្យ​​បន្ថែម​ទៀត​ថា លទ្ធផល​នេះ​ពិតជា​គួរ​ឲ្យ​កត់​សម្គាល់​ថា ជាតិ​ដែក​អាច​​បង្ក​ជា​ជំងឺ​ដូច​បាន​រៀប​រាប់​ខាង​លើ។ យ៉ាង​ណា​ លោក​ និង​ក្រុម​ស្រាវជ្រាវ ក៏​កំពុង​បន្ត​ការ​សិក្សា​លើ​បញ្ហា​នេះ ដោយ​​នឹង​បន្ត​ពិសោធនៅ​តាម​គ្លីនិក។ ជាតិ​ដែក​មាន​សារៈសំខាន់​ណាស់​សម្រាប់មនុស្ស​គ្រប់​វ័យ ទាំង​ប្រុស ទាំង​ស្រី ​ពិសេសស្រីៗ​​មាន​ផ្ទៃពោះ និង​​បំបៅ​ដោះ​កូន។ អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ៖ ថ្នាំ​ជាតិ​ដែក ថ្នាំជាតិដែកសំខាន់ចំពោះម៉ាក់ៗ និងបេប៊ី វីតាមីនមិនអាចជំនួសបានទេ ជាតិ​ដែកសម្បូរនៅ​ក្នុង​ប្រភព​អាហារ​ ដូច​ជា​ សាច់​គោ […]

ជំងឺស្លេកស្លាំង

១- អ្វី​ទៅ​ជា ​ជំងឺ​ស្លេក​ស្លាំង Fanconi? ជំងឺ​ស្លេកស្លាំង Fanconi សំដៅ​លើ​ជំងឺ​ត​ពូជ​ដែល​បណ្ដាល​មក​ពី​ខ្សោយ​ខួរ​ឆ្អឹង។ ខួរ​ឆ្អឹង មាន​នាទី​បង្កើត​គោលិកា​ឈាម ៣ ប្រភេទ​ក្នុង​រាងកាយ រួម​មាន កោសិកា​ឈាម​ក្រហម (សម្រាប់​ដឹក​នាំ​អុកស៊ីហ្សែន​ទៅ​ចិញ្ចឹម​កោសិកា និង​សរីរាង្គ​ផ្សេងៗ) គោលិកា​ឈាម​ស (សម្រាប់​ប្រឆាំង នឹង​ការ​បង្ក​រោគ) រីឯ​ប្លាកែត (ភ្នាក់ងារ​ធ្វើ​ឲ្យ​ឈាម​កក)។ ជា​ធម្មតា កោសិកា​ឈាម​នឹង​ងាប់ទៅ​វិញ ជំនួស​ដោយ​កោសិកា​ថ្មី​បង្កើត​ដោយ​ខួរ​ឆ្អឹង។ ប៉ុន្តែ​ករណី​ខ្សោយ​ខួរ​ឆ្អឹង ការ​ផលិត​កោសិកាឈាម​ថ្មី ជំនួស​កោសិកា​ដែល​ងាប់​មិន​អាច​គ្រប់គ្រាន់​ឡើយ។ មូល​ហេតុ​នេះ ធ្វើ​យើង​មាន​ជំងឺ​ស្លេកស្លាំង Fanconi ជា​ជំងឺ​ធ្ងន់ធ្ងរ និង​បង្ក​ផល​វិបាក​យូរ​អង្វែង​ដូចជា៖ – ស្លេកស្លាំង – រាងកាយ​មិន​ប្រក្រតី​ពី​កំណើត – មហារីក។ ២- កើត​ឡើង​ញឹកញាប់​ប៉ុណ្ណា? ជំងឺ​ស្លេកស្លាំង Fanconi ជា​ប្រភេទ​ជំងឺ​កើត​ឡើង​ញឹកញាប់​ជាង​គេ ក្នុង​ចំណោម​ករណី​ខ្សោយ​ខួរ​ឆ្អឹង​ពី​កំណើត។ ពិភាក្សា​ជាមួយ​គ្រួពេទ្យ​សម្រាប់​ព័ត៌មាន​បន្ថែម។